Πότε το κράτος σού λέει «δεν είσαι άνεργος» - Σε αυτές τις περιπτώσεις ο ασφαλισμένος χάνει το δικαίωμα στο επίδομα

Σε μια εποχή που η σταθερότητα στην εργασία αποτελεί πρόκληση, η ύπαρξη κοινωνικών δικτύων προστασίας, όπως το επίδομα ανεργίας, αποτελεί ζωτικό στήριγμα για κάθε εργαζόμενο που βρίσκεται εκτός αγοράς εργασίας. Ωστόσο, δεν είναι πάντοτε αυτονόητο πότε ένας ασφαλισμένος θεωρείται πράγματι άνεργος και δικαιούται την εν λόγω παροχή. Στο άρθρο αυτό παρουσιάζονται με σαφήνεια οι προϋποθέσεις, εξαιρέσεις και  ευθύνες των δικαιούχων, ώστε κανείς να μην βρεθεί προ εκπλήξεως.

Πότε μπορεί να υποβάλει αίτηση ο ασφαλισμένος

Ο ασφαλισμένος έχει το δικαίωμα να αποταθεί για επίδομα ανεργίας για οποιαδήποτε περίοδο κατά την οποία είναι:

• άνεργος,
• ικανός και
• διαθέσιμος για εργασία.

Το επίδομα μπορεί να καταβληθεί ακόμη και για την περίοδο που ο άνεργος παρακολουθεί μαθήματα επαγγελματικής εκπαίδευσης, εφόσον αυτά εντάσσονται σε σχέδιο εγκεκριμένο από τον Υπουργό Εργασίας.

Πότε δεν θεωρείται άνεργος ο ασφαλισμένος

Υπάρχουν συγκεκριμένες περιπτώσεις κατά τις οποίες ο ασφαλισμένος δεν χαρακτηρίζεται ως άνεργος και επομένως δεν δικαιούται επίδομα ανεργίας. Αυτές περιλαμβάνουν:

• Όταν είναι ανίκανος για εργασία λόγω ασθένειας.
• Τις Κυριακές, οι οποίες δεν υπολογίζονται ως ημέρες ανεργίας.
• Όταν βρίσκεται σε διακοπές.
• Αν κατά την ημέρα ασκεί άλλο επάγγελμα (πέραν της συνήθους εργασίας του) και λαμβάνει αποδοχές τουλάχιστον ίσες με το 1/12 του ποσού των βασικών ασφαλιστέων αποδοχών.
• Για οποιαδήποτε ημέρα κατά την οποία λαμβάνει αποδοχές ως αποζημίωση.
• Ειδικά για τους λιμενεργάτες (εγγεγραμμένους ή μη), δεν θεωρούνται άνεργοι αν την εβδομάδα για την οποία αιτούνται επίδομα εργάστηκαν και είχαν αποδοχές ίσες με τις βασικές ασφαλιστέες αποδοχές.

Πότε στερείται το δικαίωμα σε επίδομα ανεργίας

Η νομοθεσία προβλέπει επίσης περιπτώσεις στέρησης του δικαιώματος σε επίδομα ανεργίας για διάστημα έως και έξι εβδομάδων. Αυτό ισχύει εάν ο αιτητής:

• Απώλεσε την εργασία του από δική του υπαιτιότητα ή την εγκατέλειψε θεληματικά.
• Αρνήθηκε ή παρέλειψε να υποβάλει αίτηση για κατάλληλη εργασία.
• Δεν αποδέχθηκε εργασία που του προσφέρθηκε χωρίς εύλογη αιτία.
• Αμέλησε να εκμεταλλευτεί ευκαιρία για εργασία, χωρίς δικαιολογημένη αιτία.
• Παρέλειψε να συμμορφωθεί με οδηγίες για παρακολούθηση επαγγελματικής εκπαίδευσης.
• Δεν εργάζεται λόγω στάσης εργασίας που σχετίζεται με εργατική διαφορά.

Τι να προσέχουν οι ασφαλισμένοι

Η σωστή ενημέρωση αποτελεί το πρώτο και πιο ουσιαστικό βήμα για την κατοχύρωση των εργασιακών και ασφαλιστικών δικαιωμάτων. Για αυτό είναι σημαντικό οι ασφαλισμένοι που βρίσκονται σε κατάσταση ανεργίας να γνωρίζουν επακριβώς τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις τους. Το επίδομα ανεργίας δεν είναι απλώς μια οικονομική ενίσχυση, αλλά ένας θεσμός που λειτουργεί με κανόνες και προϋποθέσεις. Η μη συμμόρφωση με τις προβλεπόμενες διαδικασίες μπορεί να οδηγήσει όχι μόνο σε απώλεια επιδόματος αλλά και σε επιπλέον καθυστερήσεις.