Το βίντεο άνοιξε τον ασκό του Αιόλου – Άνω κάτω το πολιτικό σκηνικό

Η παραίτηση του Διευθυντή του γραφείου του Προέδρου της Δημοκρατίας Χαράλαμπου Χαραλάμπους, μπορεί να αποτέλεσε την πρώτη αντίδραση, όμως δεν στάθηκε ικανή να κλείσει το θέμα. Αντίθετα, το άνοιξε περισσότερο.

Η αμηχανία στο Προεδρικό είναι πλέον δύσκολο να κρυφτεί. Το θέμα ξέφυγε από τα στενά όρια μιας «κακής στιγμής» και μετατράπηκε σε πολιτικό πονοκέφαλο με θεσμικές προεκτάσεις. Ενδεικτικό είναι το γεγονός ότι το Υπουργικό Συμβούλιο συνεδρίασε την Τρίτη, εν μέσω σφοδρών αντιδράσεων, χωρίς να εκδώσει καμία ανακοίνωση. Ούτε μία λέξη. Σε μια συγκυρία όπου όλοι περίμεναν στίγμα, κατεύθυνση ή έστω ένα μήνυμα καθησυχασμού, η σιωπή αυτή λειτούργησε ως επιβεβαίωση της αμηχανίας.

Οι δηλώσεις που άναψαν κι άλλο τη φωτιά

Αντί για εκτόνωση, ήρθαν οι δηλώσεις του Προέδρου της Δημοκρατίας περί «ανθρωποφαγίας» και η προειδοποίηση ότι οι αντιδράσεις των κομμάτων ενδέχεται να φανούν στις κάλπες των βουλευτικών εκλογών. Δήλωση που προκάλεσε νέες αντιδράσεις, καθώς εκλήφθηκε από πολλούς ως έμμεση αιχμή προς όσους ζητούν απαντήσεις.

Το αποτέλεσμα ήταν αντίστροφο από το επιδιωκόμενο: Η συζήτηση μετατοπίστηκε από το τι δείχνει το βίντεο, στο γιατί ενοχλούν τόσο πολύ οι αντιδράσεις.

Η αντίδραση του Νικόλα

Ιδιαίτερη σημασία έχει η στάση του Δημοκρατικού Κόμματος, το οποίο βρέθηκε στη δύσκολη θέση να απαντά σε δηλώσεις που φάνηκαν να το στοχοποιούν έμμεσα. Ο Νικόλας Παπαδόπουλος ζήτησε ξεκάθαρα από τον Πρόεδρο να διευκρινίσει αν στις αναφορές του περιλαμβάνεται και το ΔΗΚΟ.

Όπως υπενθύμισε, το κόμμα του δεν έσπευσε να καταδικάσει, κράτησε χαμηλούς τόνους, έδωσε χρόνο στον Πρόεδρο και κατέθεσε εισηγήσεις, πολλές από τις οποίες υιοθετήθηκαν. Παρ’ όλα αυτά, φαίνεται να μπαίνει στο ίδιο «κάδρο» με πιο επιθετικές φωνές της αντιπολίτευσης. Μια τέτοια ισοπέδωση, όμως, ενισχύει την απαξίωση και θολώνει τις διαχωριστικές γραμμές.

Η αντιπολίτευση και τα αναπάντητα

Την ίδια ώρα, το ΑΚΕΛ επιμένει ότι δεν αρκούν οι παραιτήσεις και ζητά απαντήσεις για συγκεκριμένα δημοσιεύματα, τα οποία, όπως τονίζει, δεν έχουν διαψευστεί. Ιδιαίτερα το ζήτημα της φερόμενης κοινής τηλεδιάσκεψης κυβερνητικών αξιωματούχων με «επενδυτή» παραμένει μετέωρο.

Σε πολιτικό επίπεδο, τέτοιες σιωπές λειτουργούν διαβρωτικά. Όσο δεν δίνονται απαντήσεις, τόσο ενισχύεται η καχυποψία.

Ο ανεξάρτητος ανακριτής και το βάρος της έρευνας

Υπό την πίεση των εξελίξεων, ο Γενικός Εισαγγελέας προχώρησε στον διορισμό ανεξάρτητου ποινικού ανακριτή, κίνηση που δείχνει ότι η υπόθεση περνά πλέον σε άλλο επίπεδο. Η έρευνα θα καλύπτει το βίντεο, την προέλευσή του, το περιεχόμενό του και οτιδήποτε άλλο προκύψει, με χρονικό ορίζοντα τριών μηνών.

Η εξέλιξη αυτή θεωρείται κρίσιμη, καθώς απομακρύνει,τουλάχιστον θεωρητικά, την υπόθεση από την πολιτική αντιπαράθεση και τη φέρνει στο πεδίο της Δικαιοσύνης.

Η νομική πτυχή με μια ματιά

Ο έγκριτος νομικός Αντώνης Δημητρίου υπενθυμίζει ότι, για να υπάρξει ουσιαστική διερεύνηση, πρέπει να εξασφαλιστεί το πλήρες οπτικοακουστικό υλικό. Επισημαίνει επίσης ότι η δημοσιοποίηση ονομάτων δωρητών δεν είναι απλή υπόθεση, καθώς με το ισχύον νομικό πλαίσιο μπορεί να συνιστά ποινικό αδίκημα. Παράλληλα, σημειώνει ότι αν προκύπτει υπόσχεση επιρροής ή πρόσβασης σε κέντρα εξουσίας, τότε ενδέχεται να τίθεται ζήτημα εμπορίας επηρεασμού.

Η ουσία της κρίσης

Πέρα από νομικές λεπτομέρειες και πολιτικές τοποθετήσεις, το πρόβλημα είναι βαθύτερο. Το βίντεο δεν δημιούργησε την κρίση, την αποκάλυψε. Και η διαχείρισή της δείχνει ότι η κυβέρνηση αιφνιδιάστηκε από την ένταση και την έκτασή της.

Το πολιτικό σκηνικό παραμένει άνω κάτω, με ερωτήματα να μένουν ανοιχτά και την κοινωνία να παρακολουθεί με δυσπιστία. Σε τέτοιες στιγμές, η σιωπή δεν λειτουργεί ως ασπίδα. Λειτουργεί ως πολλαπλασιαστής της κρίσης. Και όσο αυτό γίνεται αντιληπτό, τόσο ο ασκός του Αιόλου δύσκολα θα κλείσει.

Στο ευρωκοινοβούλιο το videogate

Ερώτηση προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, σχετικά με το βίντεο που αναφέρεται σε ενδεχόμενα σκάνδαλα διαφθοράς στην Κύπρο, υπέβαλε ο Ευρωβουλευτής και Γενικός Γραμματέας του Ευρωπαϊκού Δημοκρατικού Κόμματος Σάντρο Γκότζι, σημειώνοντας ότι δεν πρόκειται για ένα εθνικό θέμα, αλλά η Ευρώπη οφείλει να διασφαλίσει τη διαφάνεια, τη λογοδοσία και την ακεραιότητα στη λήψη αποφάσεων στην ΕΕ, ειδικά όσον αφορά θέματα κυρώσεων και στρατηγικών επενδύσεων. 

Σε ανακοίνωση του ΕΔΚ αναφέρεται ότι το "βίντεο που διέρρευσε στην Κύπρο εγείρει σοβαρές ανησυχίες για το πώς ασκείται η εξουσία στην κορυφή του κράτους".

Όπως σημειώνει, το περιεχόμενο του βίντεο φέρεται να αναφέρεται σε παράνομη χρηματοδότηση προεκλογικών εκστρατειών, σε άσκηση επιρροής που συνδέεται με ξένους επενδυτές, ακόμη και σε απόπειρες επηρεασμού του καθεστώτος κυρώσεων της ΕΕ. "Οι καταγγελίες εμπλέκουν πρόσωπα του στενού περιβάλλοντος του Προέδρου καθώς και έργα στρατηγικών υποδομών που ήδη βρίσκονται υπό διερεύνηση από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία", σημειώνει.

«Η Κυπριακή Κυβέρνηση καταποντίζεται από σκάνδαλο διαφθοράς» αναφέρει σε δημοσίευμα της, η εφημερίδα Financial Times. Αναφέρεται στην «πολιτική αναταραχή» όπως την χαρακτηρίζει,  που βρίσκεται η Κύπρος μετά την παραίτηση του Διευθυντή του γραφείου του Προέδρου της Δημοκρατίας, Χαράλαμπου Χαραλάμπους.

Όπως επισημαίνει στην ανταπόκριση της η Ελένη Βαρβιτσιώτη,  που υπογράφει το κείμενο,  η παραίτηση του στενού συνεργάτη και γαμπρού του κ. Χριστοδουλίδη οφείλεται στη δημοσιοποίηση βίντεο στο οποίο φέρεται ο κ. Χαραλάμπους να συζητά την αποδοχή δωρεών με αντάλλαγμα πρόσβαση στην Προεδρία.

Το δημοσίευμα επισημαίνει ότι ο κ. Χαραλάμπους στην δήλωση παραίτησης του υποστήριξε ότι το βίντεο έχει υποστεί εκτεταμένη και σκόπιμη επεξεργασία, κάνοντας λόγο για επιλεγμένα αποσπάσματα που οδηγούν σε παραπλανητικά συμπεράσματα. Παράλληλα,  όπως τονίζεται, ο κ. Χαραλάμπους αρνήθηκε οποιαδήποτε εμπλοκή σε παράνομες πρακτικές.