Ο κ. Έρχιουρμαν επέκρινε την πρακτική των άτυπων συναντήσεων που δεν οδηγούν σε ουσιαστικό αποτέλεσμα, ενώ αναφέρθηκε στην ανάγκη για μια νέα προσέγγιση στη διαπραγματευτική διαδικασία, με έμφαση στην προετοιμασία.
Με τη συμπλήρωση των πρώτων εκατό ημερών στην ηγεσία της τουρκοκυπριακής πλευράς, ο κ. Έρχιουρμαν παραχώρησε συνέντευξη Τύπου στην κατεχόμενη Λευκωσία. «Στη Γενεύη και τη Νέα Υόρκη, πραγματοποιήσαμε άτυπες συναντήσεις 5+1, χωρίς να υπάρχει μια επίσημη διαπραγματευτική διαδικασία. Αυτή η έλλειψη δομής δημιουργεί προσδοκίες που, όταν δεν εκπληρώνονται, οδηγούν σε απογοήτευση και στασιμότητα» είπε.
«Συμμετέχουμε σε κάθε συνάντηση στην οποία καλούμαστε, ωστόσο θεωρούμε ορθό, πριν πάμε στη διάσκεψη, να καταλήξουμε σε ορισμένα αποτελέσματα όσον αφορά τα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης στη Λευκωσία. Αυτή η θέση μας συμπίπτει με την αξιολόγηση της Προσωπικής Απεσταλμένης του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, η οποία επίσης τονίζει τη σημασία της προετοιμασίας» συνέχισε.
Ο κ. Έρχιουρμαν αμφισβήτησε την ιδέα ότι η βούληση για λύση μπορεί να δοκιμαστεί μόνο στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, υποστηρίζοντας ότι «φυσικά και θα μας δοκιμάσουν στο τραπέζι. Αλλά πρέπει να δοκιμαζόμαστε και με αυτά που λέμε και κάνουμε έξω από το τραπέζι. Γιατί αυτή η διαδικασία δεν είναι κάτι που συμβαίνει μόνο στο τραπέζι».
Έθεσε ακολούθως ερωτήματα σχετικά με το κατά πόσο πρόσφατες ενέργειες της ελληνοκυπριακής πλευράς και της ΕΕ συμβάλλουν όντως στην καλλιέργεια αυτού του κλίματος. «Δημιουργεί εμπιστοσύνη το να αναγκάζονται οι αξιωματούχοι της Ευρωπαϊκής Ένωσης να κοιτάζουν μέσα από την κλειδαρότρυπα» διερωτήθηκε, αναφερόμενος στις επισκέψεις των Ευρωπαίων αξιωματούχων στην Πράσινη Γραμμή. «Η εμπιστοσύνη κρίνεται και στο τραπέζι και έξω από αυτό» πρόσθεσε.
Για τον Τ/κ ηγέτη, η πολιτική ισότητα αποτελεί τη βάση πάνω στην οποία μπορεί να οικοδομηθεί μια βιώσιμη λύση. Επικεντρώθηκε στην αρχή της ισότιμης συμμετοχής στη διακυβέρνηση και είπε ότι «δεν συζητάμε αν η εκ περιτροπής προεδρία θα είναι 2 προς 1 ή 3 προς 1. Αν πρόκειται να εγκαθιδρυθεί μια δομή βασισμένη στην πολιτική ισότητα, συζητάμε την αρχή της διασφάλισης ότι και τα δύο ιδρυτικά στοιχεία, δηλαδή οι Τουρκοκύπριοι και οι Ελληνοκύπριοι, θα μπορούν να προεδρεύουν αυτής της δομής».
Μεγάλο μέρος της τοποθέτησης του κ. Έρχιουρμαν αφιερώθηκε στα ΜΟΕ, τα οποία είπε ότι προσεγγίζει ως το «βαρόμετρο» της ειλικρίνειας των δύο πλευρών. Εξέφρασε την απογοήτευσή του για τη μη τήρηση των δεσμεύσεων που αφορούν την καθημερινή ζωή των κατοίκων, ενώ στάθηκε ιδιαίτερα στο ζήτημα των οδικών συνδέσεων και της διέλευσης μέσω της νεκρής ζώνης. Αναφορικά με τις προτάσεις για «transit» διελεύσεις, ο κ. Έρχιουρμαν εξέφρασε επιφυλάξεις, επικαλούμενος μάλιστα τη στάση των Ηνωμένων Εθνών. «Όταν λες transit διέλευση, αυτό σημαίνει προφανώς μια πολύ μεγάλη διαδρομή μέσα από τη νεκρή ζώνη. Δεν είμαστε εμείς που λέμε ότι κάτι τέτοιο δεν μπορεί να γίνει, αλλά τα ίδια τα Ηνωμένα Έθνη. Ο προϋπολογισμός της ΟΥΝΦΙΚΥΠ έχει μειωθεί και οι δυσκολίες που βιώνονται στη νεκρή ζώνη αντικατοπτρίζονται ήδη στις εκθέσεις του ΟΗΕ. Τώρα θα περάσει δρόμος από εκεί και θα διασφαλιστεί και η ασφάλεια αυτού του δρόμου; Δεν θέλω να παίξω το παιχνίδι της επίρριψης ευθυνών, αλλά τα ίδια τα Ηνωμένα Έθνη δεν το θέλουν αυτό. Επομένως, πρέπει να συζητάμε για τα εφικτά».
Ο κ. Έρχιουρμαν αναφέρθηκε επίσης σε τακτική της ελληνοκυπριακής πλευράς να εισάγει νέα ζητήματα στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων για τα οδοφράγματα. «Το να φέρνει κανείς στο τραπέζι τα Κόκκινα ενώ συζητάμε για άλλα σημεία διέλευσης, είναι σαν να ρίχνει κανείς νερό σε φαγητό που είναι ήδη έτοιμο. Είναι μια κίνηση που δείχνει έλλειψη βούλησης για λύση στα τρέχοντα προβλήματα» υποστήριξε.
Ο Τ/κ ηγέτης έκανε ιδιαίτερη αναφορά στο ζήτημα του χαλλουμιού και των εμπορικών σχέσεων μέσω της Πράσινης Γραμμής. «Είχαμε λάβει δεσμεύσεις για τις πύλες διευλεύσεων και την κατοχύρωση του χαλλουμιού, αλλά αυτές δεν υλοποιήθηκαν. Αυτή η κατάσταση δεν δημιουργεί το απαραίτητο κλίμα εμπιστοσύνης. Επιπλέον, οι διαδικασίες για την εξαγωγή μέσω της Bureau Veritas Paris πρέπει να ολοκληρωθούν χωρίς άλλες καθυστερήσεις» ανέφερε.
Ο κ. Έρχιουρμαν συνέδεσε επίσης το μέλλον της Κύπρου με τις ενεργειακές προκλήσεις της Ανατολικής Μεσογείου. Υποστήριξε ότι η επίλυση του Κυπριακού είναι το κλειδί σε σχέση με τον ενεργειακό πλούτο της περιοχής. Είπε ότι «η καθυστέρηση στις συμφωνίες για τους υδρογονάνθρακες και στο έργο του Great Sea Interconnector δεν είναι τυχαία. Είναι το άμεσο αποτέλεσμα της μη επίλυσης του Κυπριακού. Η ενέργεια θα μπορούσε να είναι ο καταλύτης για τη συνεργασία, αλλά προς το παρόν παραμένει πεδίο αντιπαράθεσης λόγω της έλλειψης πολιτικής βούλησης για μια συνολική διευθέτηση».
Ο κ. Έρχιουρμαν είπε, εξάλλου, ότι η συνεργασία με την Τουρκία παραμένει βασικό στοιχείο της τουρκοκυπριακής πολιτικής, ενώ από την άλλη, η σχέση με την Ευρωπαϊκή Ένωση χαρακτηρίζεται από δυσπιστία. «Η προσέγγιση της Ευρωπαϊκής Ένωσης προς την ηγεσία μας είναι προβληματική. Οι επισκέψεις αξιωματούχων που αποφεύγουν τις επίσημες συναντήσεις στο προεδρικό μοιάζουν με μια "τελετουργία παρακολούθησης από την κλειδαρότρυπα". Αυτή η στάση υποτιμά τη βούληση του τουρκοκυπριακού λαού και δεν βοηθά στην οικοδόμηση μιας σχέσης αμοιβαίου σεβασμού» είπε.
Κλείνοντας την τοποθέτησή του, ο Έρχιουρμαν είπε ότι «το ζήτημα των παιδιών από μεικτούς γάμους δεν είναι ένα πολιτικό διαπραγματευτικό χαρτί. Το θεωρούμε καθαρή παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και το μοιραζόμαστε με όλους τους συνομιλητές μας στη διεθνή κοινότητα».
Ανέφερε τέλος ότι η τουρκοκυπριακή πλευρά θα συνεχίσει να εργάζεται για μια λύση που θα διασφαλίζει τη βιωσιμότητα, την ασφάλεια και την ευημερία και των δύο πλευρών στο νησί.
ΠΗΓΗ: ΚΥΠΕ