Με φόντο την ανεξέλεγκτη έξαρση του αφθώδους πυρετού, πολιτική ηγεσία, επιστήμονες και αγροτικές οργανώσεις κάθισαν στο ίδιο τραπέζι, καταλήγοντας σε ένα αυστηρό πακέτο δέκα αποφάσεων, με στόχο την πλήρη εκρίζωση του ιού. Η επόμενη μέρα βρίσκει την Κύπρο σε έναν αγώνα δρόμου, με το επόμενο τρίμηνο να χαρακτηρίζεται ως το πλέον καθοριστικό για την επιβίωση του τομέα.
Δραστικά μέτρα και πρόστιμα-μαμούθ: Οι 10 αποφάσεις του Προεδρικού
Η Υπουργός Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος, Μαρία Παναγιώτου, παρουσίασε αμέσως μετά τη συνάντηση το πλάνο δράσης, στέλνοντας ξεκάθαρο μήνυμα ότι η επιτυχία του εγχειρήματος απαιτεί τη συνεργασία όλων των εμπλεκόμενων πλευρών.
Η πρώτη και πιο άμεση απόφαση αφορά την τάχιστη ολοκλήρωση των θανατώσεων ζώων σε θετικές εκτροφές όπου έχει επιβεβαιωθεί ο ιός, μια διαδικασία που αναμένεται να ολοκληρωθεί εντός των επόμενων εικοσιτετραώρων. Παράλληλα, εξαιτίας της έξαρσης που προκαλείται από τις μετακινήσεις και τη μη πιστή εφαρμογή των μέτρων, αποφασίστηκε η ταυτόχρονη χρήση δύο μεθόδων ανίχνευσης (PCR και Elisa) στις περιοχές με ενεργές εστίες, ώστε η επιδημιολογική ομάδα να αξιολογήσει άμεσα τα αποτελέσματα.
Στο κομμάτι της πρόληψης, ο μαζικός παγκύπριος εμβολιασμός συνεχίζεται με εντατικούς ρυθμούς, με τη δεύτερη δόση να έχει ήδη καλύψει το 84% των βοοειδών, το 78% των αιγοπροβάτων και το 41% των χοίρων.
Το πιο ηχηρό, ωστόσο, μέτρο αφορά την πάταξη των παράνομων συναλλαγών. Η Κυβέρνηση προχωρά σε κατακόρυφη αυστηροποίηση των ποινών για παράνομες μετακινήσεις ή συναλλαγές με τα κατεχόμενα, με το διοικητικό πρόστιμο να εκτοξεύεται έως τις 100.000 ευρώ και το δικαστικό πρόστιμο να αγγίζει τις 250.000 ευρώ. Η σχετική πρόταση θα κατατεθεί εκτάκτως στο Υπουργικό Συμβούλιο την ερχόμενη Πέμπτη.
Την ίδια ώρα, η τήρηση των μέτρων βιοασφάλειας ενισχύεται με τη μαζική παρουσία και ενεργότερη εμπλοκή του στρατού και της αστυνομίας, ενώ διατηρείται ο αυστηρός διαχωρισμός των συνεργείων που αναλαμβάνουν τις θανατώσεις, τους εμβολιασμούς και τις δειγματοληψίες για αποφυγή επιμόλυνσης.
Για τον καλύτερο συντονισμό, η επιδημιολογική ομάδα θα πραγματοποιεί πλέον εβδομαδιαίες συναντήσεις τόσο με τις Κτηνιατρικές Υπηρεσίες όσο και με τους εκπροσώπους των κτηνοτρόφων. Επιπλέον, ανακοινώθηκε ότι θα αυξηθεί περαιτέρω η αποζημίωση για τα αιγοπρόβατα, με το τελικό ποσό να αξιολογείται εντός των επόμενων ημερών.
Τέλος, προκειμένου να αποφευχθεί η παραπληροφόρηση, ορίστηκαν ως αποκλειστικοί εκπρόσωποι για δημόσιες δηλώσεις οι κ.κ. Δημήτρης Τσάλτας, Δημήτρης Επαμεινώνδας και Σταύρος Μαλάς, ενώ σφραγίζονται ακόμη περισσότερο τα σημεία διέλευσης για τον έλεγχο μετακίνησης ζωικών προϊόντων.
Σταύρος Μαλάς: «Να σταματήσει η συμβιωτική σχέση με τα κατεχόμενα»
Ιδιαίτερα έντονος και ευθύς στις δηλώσεις του εμφανίστηκε ο επικεφαλής της Ειδικής Επιστημονικής Επιτροπής για την ανασυγκρότηση του κτηνοτροφικού τομέα, Σταύρος Μαλάς. Χαιρετίζοντας τα αυστηρά μέτρα, ο κ. Μαλάς υπογράμμισε ότι η πολιτική ηγεσία και η επιστημονική κοινότητα έχουν πλέον στα χέρια τους τέσσερα βασικά εργαλεία: τον περιορισμό της ροής ζώων, τη βιοασφάλεια, τα εμβόλια και την ιχνηλάτηση.
Ο κ. Μαλάς έθιξε την «πληγή» των κατεχομένων, δηλώνοντας χαρακτηριστικά ότι μέρος της κυπριακής κτηνοτροφίας ανέπτυξε μια κανονική συμβιωτική οικονομική σχέση με τις κατεχόμενες περιοχές, γεγονός που αποτέλεσε τον βασικότερο λόγο εισόδου του ιού στις ελεύθερες περιοχές. Αυτή η πρακτική, τόνισε, πρέπει να σταματήσει αμέσως, καθώς δεν μπορεί να υπάρξει βιώσιμη κτηνοτροφία υπό αυτές τις συνθήκες.
Κρούοντας τον κώδωνα του κινδύνου, ο επικεφαλής της επιτροπής επεσήμανε ότι το επόμενο τρίμηνο είναι οριακό και η χώρα δεν αντέχει να χάσει την αιγοπροβατοτροφία της, καθώς πάνω της στηρίζεται ένα τεράστιο κομμάτι της οικονομικής δραστηριότητας του τόπου.
Ικανοποίηση για τις Αποζημιώσεις, «κόκκινο» από τους Κτηνοτρόφους για τις θανατώσεις
Παρά το κλίμα συναποδοχής σε αρκετά σημεία, η επόμενη μέρα βρίσκει τον κτηνοτροφικό κόσμο ανάστατο και διχασμένο. Μιλώντας στα ΜΜΕ, ο Πρόεδρος της «Φωνής των Κτηνοτρόφων», Νεόφυτος Νεοφύτου, μετέφερε το στίγμα των αντιδράσεων του κλάδου.
Οι κτηνοτρόφοι εκφράζουν μεν την ικανοποίησή τους για το σκέλος των αυξημένων αποζημιώσεων, ωστόσο υψώνουν τοίχο προστασίας γύρω από το ζωικό τους κεφάλαιο, εκφράζοντας την πλήρη διαφωνία τους με το μέτρο των θανατώσεων. Σύμφωνα με τον κ. Νεοφύτου, η πλευρά των παραγωγών έχει καταθέσει γραπτώς εναλλακτικούς τρόπους για να αποφευχθεί η θανάτωση των ζώων, ωστόσο ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας εμφανίστηκε απόλυτος κατά τη διάρκεια της σύσκεψης, ξεκαθαρίζοντας ότι δεν προτίθεται να συζητήσει εναλλακτικά σενάρια που θέτουν σε κίνδυνο το πλάνο εκρίζωσης.
Ερωτηθείς για τα επόμενα βήματα των κτηνοτρόφων, ο κ. Νεοφύτου απέφυγε να ανοίξει τα χαρτιά του, σημειώνοντας ότι το τοπίο παραμένει θολό. Το αμέσως επόμενο διάστημα αναμένεται να συνέλθει αρχικά η επιτροπή και ακολούθως η ολομέλεια του οργάνου τους προκειμένου να ληφθούν συλλογικές αποφάσεις. Η κατάσταση χαρακτηρίζεται από όλες τις πλευρές ως εξαιρετικά δύσκολη και κρίσιμη, με τους κτηνοτρόφους να καλούν την κοινή γνώμη και την κυβέρνηση να αντιληφθούν ότι το κομμάτι των θανατώσεων αποτελεί τον πιο σκληρό και επώδυνο κρίκο σε αυτή την εθνική προσπάθεια.