Η απόφαση δεν προέκυψε τις τελευταίες ημέρες. Εδώ και μήνες ο Αβέρωφ προετοιμάζει μεθοδικά την πολιτική του επάνοδο, με τις κινήσεις του να γίνονται ολοένα και πιο ευδιάκριτες. Οι δημόσιες παρεμβάσεις και οι τηλεοπτικές εμφανίσεις του έχουν πυκνώσει, οι πολιτικές επαφές έχουν ενταθεί και ο ίδιος επανέρχεται με μεγαλύτερη συχνότητα στη δημόσια συζήτηση, διατηρώντας παράλληλα ανοικτούς διαύλους τόσο με στελέχη του ΔΗΣΥ όσο και ευρύτερα. Η ανακοίνωση που αναμένεται, συνεπώς, περισσότερο επισημοποιεί έναν σχεδιασμό που βρίσκεται εδώ και καιρό σε εξέλιξη παρά σηματοδοτεί μια αιφνίδια απόφαση.
Το σημείο που αποκτά πλέον ιδιαίτερο ενδιαφέρον είναι η σχέση αυτής της υποψηφιότητας με τον ΔΗΣΥ. Ο Αβέρωφ δεν έχει δείξει διάθεση να περιμένει την Πινδάρου να καθορίσει πρώτα τις διαδικασίες της, ούτε έχει δεσμεύσει τις επόμενες κινήσεις του με την εξασφάλιση του κομματικού χρίσματος. Όταν τέθηκε ενώπιόν του το ενδεχόμενο να προχωρήσει ακόμη και ανεξάρτητα, άφησε την πόρτα ανοιχτή, την ώρα που σε πρόσφατη δημοσκόπηση μετρήθηκε ακόμη και το σενάριο ταυτόχρονης παρουσίας του ιδίου και της Αννίτας Δημητρίου στις Προεδρικές.
Αυτό ακριβώς είναι που καθιστά την επικείμενη ανακοίνωση πολύ περισσότερο από μια πρώιμη εξαγγελία υποψηφιότητας. Ο Αβέρωφ βάζει τον εαυτό του στην προεδρική εξίσωση πριν ο ΔΗΣΥ αποφασίσει ποιον δρόμο θα ακολουθήσει και μεταφέρει πλέον στην Πινδάρου το βάρος των επόμενων κινήσεων.
Η προαναγγελία και το Κυπριακό
Τις προθέσεις του είχε φροντίσει να προαναγγείλει ο ίδιος στις «Αιχμές», επιλέγοντας μάλιστα να τις συνδέσει με τις εξελίξεις στο Κυπριακό. Η αναφορά του ότι εάν μετά τις επαφές στη Νέα Υόρκη παρέμεναν όλα «μαύρα και άραχνα», τότε «ο Αβέρωφ θα είναι υποψήφιος», δύσκολα μπορούσε να διαβαστεί διαφορετικά από μια σαφή προειδοποίηση για όσα θα ακολουθούσαν.
Στην ίδια τοποθέτηση, ωστόσο, άφησε ανοιχτό και ένα διαφορετικό πολιτικό παράθυρο. Εάν υπήρχε ουσιαστική προοπτική λύσης και ο Νίκος Χριστοδουλίδης κατάφερνε να φτάσει σε στρατηγική συμφωνία στο Κυπριακό, δήλωνε έτοιμος να σταθεί στο πλευρό του. Είχε προηγηθεί η συνάντηση που ο ίδιος ζήτησε με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας στις 16 Σεπτεμβρίου ενόψει των επαφών στη Νέα Υόρκη, μετά την οποία επανέλαβε τη θέση του για στήριξη της προσπάθειας εφόσον αυτή οδηγούσε σε ουσιαστική πρόοδο.
Η επαναφορά του Κυπριακού στην πρώτη γραμμή δεν είναι άσχετη με τη συνολικότερη επανατοποθέτηση του Αβέρωφ. Αποτελούσε διαχρονικά ένα από τα πεδία στα οποία επένδυσε πολιτικά και σήμερα του επιτρέπει να απευθυνθεί πέραν των στενών ορίων μιας εσωκομματικής αναμέτρησης, σε μια περίοδο κατά την οποία επιχειρεί να ξαναχτίσει το πολιτικό προφίλ με το οποίο θα διεκδικήσει την Προεδρία.
Η Πινδάρου και ο παράγοντας Αννίτα
Η επιλογή του χρόνου έχει τη δική της πολιτική βαρύτητα, καθώς βρίσκει τον ΔΗΣΥ στην αρχή μιας συζήτησης που ούτως ή άλλως θα δοκιμάσει τις εσωτερικές του ισορροπίες. Οι πιέσεις προς την Αννίτα Δημητρίου να διεκδικήσει την Προεδρία έχουν ήδη αρχίσει, χωρίς όμως η ηγεσία να έχει ανοίξει επισήμως τη διαδικασία για το 2028 ή να έχει καθορίσει το πλαίσιο μέσα στο οποίο θα ληφθούν οι αποφάσεις.
Σε αυτό ακριβώς το χρονικό σημείο επιλέγει να κινηθεί ο Αβέρωφ. Αντί να περιμένει την έναρξη της εσωκομματικής διαδικασίας και να εμφανιστεί ως ένας από τους διεκδικητές του χρίσματος, προηγείται της Πινδάρου και επιχειρεί να διαμορφώσει ο ίδιος τους όρους με τους οποίους θα διεξαχθεί η συζήτηση. Έχοντας ηγηθεί του κόμματος για δέκα χρόνια, γνωρίζει καλά ότι μια έγκαιρη εξαγγελία τού προσφέρει χρόνο να οργανώσει δυνάμεις, να επανασυνδεθεί με τη βάση και να μετρήσει τους συσχετισμούς προτού η παράταξη κληθεί να πάρει τις τελικές της αποφάσεις.
Μέσα σε αυτό το σκηνικό επανέρχεται αναπόφευκτα και το παρασκήνιο γύρω από την Αννίτα Δημητρίου. Η στάση που τήρησε ο Αβέρωφ κατά την επανεκλογή της στην Προεδρία της Βουλής είχε ήδη προκαλέσει συζητήσεις για τον ευρύτερο σχεδιασμό του, με πολιτικούς κύκλους να εκτιμούν ότι η παραμονή της στο δεύτερο τη τάξει πολιτειακό αξίωμα άφηνε περισσότερο χώρο για τη δική του επιστροφή στη διεκδίκηση του προεδρικού χρίσματος. Σήμερα, με την Αννίτα να δέχεται πιέσεις για κάθοδο και τον Αβέρωφ να ετοιμάζεται να ανακοινώσει τη δική του υποψηφιότητα, εκείνες οι συζητήσεις αποκτούν εκ των πραγμάτων διαφορετικό βάρος.
Μια δεύτερη ευκαιρία μετά το 2023
Πίσω από τις σημερινές κινήσεις υπάρχει βεβαίως και το 2023. Για τον Αβέρωφ η προηγούμενη προεδρική αναμέτρηση δεν έφερε μόνο μια εκλογική ήττα, αλλά και το τέλος μιας ολόκληρης περιόδου κατά την οποία είχε τον απόλυτο πολιτικό έλεγχο του ΔΗΣΥ.
Η νέα διεκδίκηση έχει συνεπώς και τον χαρακτήρα μιας δεύτερης ευκαιρίας. Ο Αβέρωφ επιστρέφει σε ένα διαφορετικό πολιτικό περιβάλλον, χωρίς την ισχύ που του προσέφερε τότε η προεδρία του ΔΗΣΥ, αλλά με το πλεονέκτημα της εμπειρίας, ενός δικτύου που ουδέποτε έπαψε να διατηρεί και κυρίως με την πρόθεση να μην αφήσει αυτή τη φορά τις εξελίξεις να προηγηθούν των δικών του αποφάσεων.
Η μάχη του 2028 ανοίγει έτσι νωρίς και πριν ακόμη αποκτήσει τα χαρακτηριστικά μιας αναμέτρησης για την Προεδρία της Δημοκρατίας, μεταφέρεται αναπόφευκτα στο εσωτερικό της Κεντροδεξιάς. Ο Αβέρωφ ετοιμάζεται να δηλώσει παρών, η Αννίτα Δημητρίου καλείται αργά ή γρήγορα να ανοίξει τα δικά της χαρτιά και ο ΔΗΣΥ βρίσκεται μπροστά σε ένα δίλημμα που μέχρι πριν από λίγες ημέρες μπορούσε να μεταθέτει χρονικά.
Γιατί από τη στιγμή που ο πρώην πρόεδρός του ανακοινώσει ότι μπαίνει στη μάχη, το ερώτημα δεν θα είναι πλέον εάν ο Αβέρωφ Νεοφύτου θα διεκδικήσει το 2028. Θα είναι εάν ο ΔΗΣΥ θα βρεθεί τελικά μαζί του ή απέναντί του.
