Η εξαγγελία ήρθε σε μια στιγμή, κατά την οποία ο ΔΗΣΥ ετοιμαζόταν να ανοίξει τη διαδικασία για την επιλογή του υποψηφίου του. Και το γεγονός ότι ο Αβέρωφ προχώρησε πρώτος στην ανακοίνωση της υποψηφιότητάς του, δημιουργεί ένα βασικό ερώτημα: θα διεκδικήσει το χρίσμα του κόμματος μέσα από την προβλεπόμενη διαδικασία ή θα επιλέξει να ακολουθήσει διαφορετικό δρόμο; Ο ίδιος, στην ανακοίνωσή του, δεν έδωσε απάντηση σε αυτό. Έδωσε, όμως, το πολιτικό στίγμα της υποψηφιότητάς του.
Στο επίκεντρο βρίσκεται το Κυπριακό. Η στασιμότητα στο εθνικό θέμα και η ανάγκη να υπάρξει νέα προσπάθεια για επανέναρξη της διαδικασίας, αποτελούν τον βασικό άξονα πάνω στον οποίο ο Αβέρωφ Νεοφύτου επιχειρεί να στηρίξει την επιστροφή του στην προεδρική κούρσα.
Η δήλωση της εξαγγελίας του έχει ως εξής:
«Δηλώνω παρών και καταθέτω την υποψηφιότητά μου για τις προεδρικές εκλογές του 2028. Για να λύσουμε τα μεγάλα προβλήματα του τόπου. Για να δώσουμε προοπτική στους νέους. Για να φτιάξουμε μια δίκαιη κοινωνία.
Πάνω απ' όλα, για μια επανενωμένη πατρίδα. Μαζί προχωρούμε».
Το μήνυμα είναι καθαρό. Ο Αβέρωφ, θέλει να παρουσιάσει την υποψηφιότητά του, όχι μόνο ως μια προσωπική επιστροφή στην πολιτική σκηνή, αλλά ως μια πρόταση, που συνδέεται με την ανάγκη, για αλλαγή στον τρόπο, με τον οποίο αντιμετωπίζεται το Κυπριακό.
Είναι ένα θέμα, στο οποίο ο ίδιος έχει επενδύσει πολιτικά το τελευταίο διάστημα, υποστηρίζοντας, ότι το εθνικό ζήτημα πρέπει να βρίσκεται πάνω από κομματικές αντιπαραθέσεις. Μάλιστα, πριν από την εξαγγελία, είχε δηλώσει ότι, εάν ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας προχωρούσε σε μια στρατηγική συμφωνία για το Κυπριακό, θα τον στήριζε.
Μετά τις τελευταίες εξελίξεις και την απουσία ουσιαστικής προόδου στη Νέα Υόρκη, ο Αβέρωφ Νεοφύτου, πέρασε από τις προειδοποιήσεις στην πράξη.
Η απάντηση της Πινδάρου
Η αντίδραση του ΔΗΣΥ, ήρθε λίγες ώρες μετά την ανακοίνωση και ήταν ιδιαίτερα προσεκτική ως προς το πρόσωπο, αλλά σαφής ως προς τη διαδικασία.
Η Πινδάρου, δεν αμφισβητεί το δικαίωμα του Αβέρωφ Νεοφύτου, να διεκδικήσει την Προεδρία της Δημοκρατίας. Υπενθυμίζει, όμως, ότι άλλο είναι η προσωπική υποψηφιότητα και άλλο το χρίσμα του Δημοκρατικού Συναγερμού.
Στην ανακοίνωσή του ο ΔΗΣΥ αναφέρει:
«Δεν είναι θέμα προσώπων. Είναι θέμα θεσμών, σεβασμού στα δεκάδες χιλιάδες μέλη και ενότητας της παράταξης».
«Όποιος ενδιαφέρεται να είναι υποψήφιος για την Προεδρία της Δημοκρατίας, ασφαλώς έχει κάθε δικαίωμα να το πράξει».
Ταυτόχρονα, ξεκαθαρίζει ότι, η μοναδική οδός για τη διεκδίκηση του χρίσματος του Δημοκρατικού Συναγερμού είναι οι θεσμοθετημένες καταστατικές διαδικασίες και ότι οι αποφάσεις θα ληφθούν από τα αρμόδια συλλογικά όργανα και τα μέλη του κόμματος.
Η απάντηση αυτή δεν είναι τυχαία.
Ουσιαστικά η Πινδάρου, μεταφέρει τη συζήτηση από το πρόσωπο του Αβέρωφ Νεοφύτου, στους κανόνες με τους οποίους ο ΔΗΣΥ επιλέγει τον υποψήφιό του. Και αυτό, είναι το σημείο, στο οποίο αναμένεται να κριθεί το επόμενο επεισόδιο.
Η Κυριακή της τηλεδιάσκεψης και η Δευτέρα της απόφασης
Η ανακοίνωση του Αβέρωφ δεν άφησε την ηγεσία του ΔΗΣΥ αδρανή. Την Κυριακή, πραγματοποιήθηκε τηλεδιάσκεψη στην Πινδάρου, με αντικείμενο τις τελευταίες εξελίξεις και την εξαγγελία του τέως προέδρου. Η κίνηση αυτή, δείχνει και το βάρος που δίνει η ηγεσία στο θέμα, καθώς η ανακοίνωση, ήρθε ακριβώς τη στιγμή που το κόμμα ετοιμαζόταν να ανοίξει τον δρόμο για την επιλογή υποψηφίου.
Συνεδριάζει η ηγεσία του ΔΗΣΥ.
Η συνεδρίαση της ηγεσίας του ΔΗΣΥ, σήμερα το μεσημέρι, αποκτά πλέον διαφορετικό βάρος, από αυτό που είχε προγραμματιστεί πριν από την εξαγγελία. Στο τραπέζι, βρίσκεται ο σχεδιασμός, για την εσωκομματική διαδικασία, αλλά και το πώς θα διαχειριστεί το κόμμα, τη νέα πραγματικότητα που δημιουργεί η υποψηφιότητα Νεοφύτου.
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό που είχε γίνει γνωστό πριν από την εξαγγελία, η Πινδάρου προσανατολίζεται στην επίσπευση των διαδικασιών για την επιλογή του υποψηφίου του κόμματος, με την παγκύπρια εκλογική συνέλευση να τοποθετείται περί τα τέλη Νοεμβρίου ή τις αρχές Δεκεμβρίου.
Με άλλα λόγια, ο ΔΗΣΥ επιχειρεί να βάλει γρήγορα τους δικούς του κανόνες στο τραπέζι.
Θα μπει στην κάλπη της βάσης ή θα πάρει άλλο δρόμο;
Ο Αβέρωφ Νεοφύτου έχει ανακοινώσει υποψηφιότητα. Δεν έχει όμως ξεκαθαρίσει εάν θα διεκδικήσει την επιλογή της βάσης του ΔΗΣΥ. Αυτό είναι σημαντικό, γιατί εάν ο τέως Πρόεδρος του ΔΗΣΥ, μπει στην εσωκομματική διαδικασία, τότε η μάχη για το 2028 θα ξεκινήσει πρώτα μέσα στον ίδιο τον ΔΗΣΥ.
Τα μέλη της παράταξης θα κληθούν να επιλέξουν τον υποψήφιό τους και ο Αβέρωφ θα πρέπει να αναμετρηθεί, με όποιο άλλο πρόσωπο διεκδικήσει το χρίσμα.
Εάν, αντίθετα, αποφασίσει να προχωρήσει χωρίς να περάσει από την κομματική κάλπη, τότε το σκηνικό αλλάζει πλήρως και τότε η Πινδάρου, θα βρεθεί μπροστά σε μια κατάσταση που θυμίζει αναπόφευκτα το 2023.
Η σκιά του 2023
Η σύγκριση με τον Νίκο Χριστοδουλίδη είναι αναπόφευκτη, αλλά χρειάζεται προσοχή.
Ο Νίκος Χριστοδουλίδης το 2023, προχώρησε στην υποψηφιότητά του, εκτός της διαδικασίας του ΔΗΣΥ και τελικά διεκδίκησε την Προεδρία, απέναντι στον επίσημο υποψήφιο του κόμματος. Η εξέλιξη εκείνη, προκάλεσε βαθιά εσωκομματική αναστάτωση και άφησε σημαντικό αποτύπωμα στην παράταξη.
Σήμερα δεν υπάρχει ακόμη αντίστοιχη εξέλιξη.
Ο Αβέρωφ Νεοφύτου, δεν έχει δηλώσει ότι απορρίπτει την κομματική διαδικασία. Δεν έχει πει ότι δεν θα ζητήσει την ψήφο των μελών του ΔΗΣΥ, αλλά ούτε και το έχει ξεκαθαρίσει.
Και αυτό είναι που κρατά ανοικτό το σενάριο.
Θα μπει ο Αβέρωφ στην κάλπη της βάσης του ΔΗΣΥ, θα διεκδικήσει το χρίσμα και θα αποδεχθεί το αποτέλεσμα; Ή θα επιλέξει έναν διαφορετικό δρόμο, όπως έκανε ο Νίκος Χριστοδουλίδης το 2023; Αυτή τη στιγμή κανείς δεν μπορεί να δώσει την απάντηση με βεβαιότητα.
Και ίσως αυτός ακριβώς είναι ο λόγος για τον οποίο η Πινδάρου σπεύδει να ξεκαθαρίσει ότι οι κανόνες υπάρχουν και θα εφαρμοστούν.
Η Αννίτα στο κάδρο
Η εξίσωση, γίνεται ακόμη πιο σύνθετη από τη στιγμή που στο εσωτερικό του ΔΗΣΥ συζητείται έντονα και το ενδεχόμενο υποψηφιότητας της Αννίτας Δημητρίου.
Η πρόεδρος του κόμματος, έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο να διεκδικήσει το χρίσμα και οι εξελίξεις των τελευταίων ημερών έχουν ενισχύσει τη συζήτηση γύρω από το όνομά της.
Εάν τελικά ο ΔΗΣΥ οδηγηθεί σε εσωκομματική διαδικασία με περισσότερους του ενός ισχυρούς ενδιαφερόμενους, η μάχη θα είναι πρωτίστως πολιτική και όχι απλώς διαδικαστική.
Από τη μία βρίσκεται ένας τέως πρόεδρος του κόμματος, ο οποίος έχει ήδη ανακοινώσει την υποψηφιότητά του.
Από την άλλη βρίσκεται η σημερινή πρόεδρος της παράταξης, εφόσον τελικά αποφασίσει να διεκδικήσει το χρίσμα.
Και πάνω από όλους βρίσκεται η βάση του κόμματος, η οποία θα κληθεί να αποφασίσει.
Αυτό είναι το σενάριο που θα επέτρεπε στον ΔΗΣΥ να λύσει την εσωτερική εξίσωση, μέσα από τη δική του καταστατική διαδικασία.
Το άλλο σενάριο είναι πολύ πιο δύσκολο.
Να υπάρξουν δύο διαφορετικές υποψηφιότητες, από τον ίδιο πολιτικό χώρο, με τον ΔΗΣΥ να πρέπει να επιλέξει ποιον, θα στηρίξει και τον Αβέρωφ να συνεχίζει τη δική του πορεία ανεξάρτητα από την απόφαση της κομματικής βάσης.
Το πραγματικό στοίχημα
Η εξαγγελία Αβέρωφ Νεοφύτου δεν σημαίνει από μόνη της ότι ο ΔΗΣΥ οδηγείται σε νέα διάσπαση. Δημιουργεί, όμως, μια κατάσταση που απαιτεί προσεκτικούς χειρισμούς.
Το κόμμα, έχει μπροστά του μια διαδικασία που πρέπει να προστατεύσει. Ο Αβέρωφ Νεοφύτου, έχει μπροστά του μια πολιτική απόφαση που πρέπει να αποσαφηνίσει. Και η Αννίτα Δημητρίου καλείται να αποφασίσει πώς θα κινηθεί μέσα σε ένα σκηνικό που από χθες είναι πολύ διαφορετικό.
