Στην τουρκική πρωτεύουσα, θα βρεθούν Ευρωπαίοι ηγέτες και ανώτατοι αξιωματούχοι, ενώ ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, αναμένεται να έχει σειρά κρίσιμων επαφών, στο περιθώριο της Συνόδου. Οι συζητήσεις αυτές, ενδέχεται να επηρεάσουν όχι μόνο τις ευρωτουρκικές σχέσεις, αλλά και το ευρύτερο πλαίσιο, μέσα στο οποίο επιχειρείται η επανεκκίνηση της διαδικασίας για το Κυπριακό.
Η θέση της κυβέρνησης: ενεργός ρόλος της ΕΕ
Η κυβέρνηση εκτιμά, ότι η παρούσα συγκυρία είναι κρίσιμη και ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση, μπορεί να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο. Όπως υπογραμμίζεται, η διασύνδεση των ευρωτουρκικών σχέσεων με την πρόοδο στο Κυπριακό, όπως αποτυπώνεται στα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του 2024, αποτελεί σημαντικό διπλωματικό εργαλείο πίεσης, προς την Άγκυρα.
Η λογική είναι ότι η Τουρκία επιδιώκει αναβάθμιση των σχέσεών της με την ΕΕ, όμως αυτή η πορεία δεν μπορεί να είναι αποκομμένη από τη στάση της στο Κυπριακό και την Ανατολική Μεσόγειο.
Λετυμπιώτης: «Η ΕΕ μπορεί να συνδράμει καθοριστικά»
Σε αυτό το πλαίσιο, ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος Κωνσταντίνος Λετυμπιώτης τόνισε ότι η κυβέρνηση θεωρεί ιδιαίτερα σημαντική την επικείμενη επίσκεψη της κ. Ολγκίν στις Βρυξέλλες.
Όπως δήλωσε, η συνάντηση με τους ευρωπαϊκούς θεσμούς είναι «πολύ χρήσιμη», καθώς η Ευρωπαϊκή Ένωση μπορεί να διαδραματίσει ουσιαστικό ρόλο στην προσπάθεια του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ και της προσωπικής του απεσταλμένης.
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η σύνδεση της προόδου στα ευρωτουρκικά με την πρόοδο στο Κυπριακό είναι ήδη διακηρυγμένη θέση της ΕΕ, προσθέτοντας ότι «πλέον υπάρχουν εργαλεία και κίνητρα ώστε να υπάρξει πρόοδος και στα δύο ταυτόχρονα».
Η τουρκική στάση και οι απαράδεκτες αξιώσεις
Παρά τη διπλωματική κινητικότητα, το βασικό εμπόδιο παραμένει αμετάβλητο. Η Τουρκία συνεχίζει να προβάλλει θέσεις εκτός του συμφωνημένου πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών, επιμένοντας σε απαιτήσεις περί «κυριαρχικής ισότητας» και «ίσου διεθνούς καθεστώτος» για την τουρκοκυπριακή πλευρά.
Οι θέσεις αυτές, ουσιαστικά παραπέμπουν σε λύση δύο κρατών, κάτι που συγκρούεται με τα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, τα οποία προβλέπουν διζωνική, δικοινοτική ομοσπονδία με μία κυριαρχία, μία διεθνή προσωπικότητα και μία ιθαγένεια.
Χριστοδουλίδης: «Η προσπάθεια δεν έχει παγώσει»
Από την πλευρά του, ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης ξεκαθάρισε ότι η διαδικασία για το Κυπριακό βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη και δεν υπάρχει καμία παύση.
Όπως δήλωσε, η καθυστέρηση στο πρόγραμμα της κ. Ολγκίν δεν σημαίνει πάγωμα της διαδικασίας, αλλά συνέχιση των διεργασιών ενόψει της επόμενης φάσης.
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας σημείωσε ότι η κ. Ολγκίν θα μεταβεί στις Βρυξέλλες στις 13 Ιουλίου, ενώ υπενθύμισε ότι το ίδιο διάστημα διεξάγεται και η Σύνοδος του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα.
Τόνισε επίσης, ότι βρίσκονται σε εξέλιξη διεργασίες για σύγκληση διευρυμένης διάσκεψης, με στόχο να υπάρξει προοπτική επανέναρξης των συνομιλιών. «Η προσπάθεια συνεχίζεται», ανέφερε χαρακτηριστικά, υπογραμμίζοντας ότι υπάρχει συνεχής επαφή σε όλα τα επίπεδα -Κύπρο, Νέα Υόρκη και Ευρωπαϊκή Ένωση.
Το ΝΑΤΟ ως διπλωματικός καταλύτης
Η Σύνοδος του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα λειτουργεί ως κομβικό σημείο, για τις επόμενες εξελίξεις. Στο περιθώριό της, αναμένονται σημαντικές επαφές μεταξύ Ευρωπαίων ηγετών και του Ταγίπ Ερντογάν, οι οποίες ενδέχεται να επηρεάσουν τη συνολική εικόνα των ευρωτουρκικών σχέσεων.
Η πιθανότητα συζήτησης θεμάτων όπως η Τελωνειακή Ένωση, η οικονομική συνεργασία και η ευρύτερη πολιτική προσέγγιση ΕΕ-Τουρκίας, δημιουργεί ένα πλαίσιο αλληλεξάρτησης με το Κυπριακό, όπως επιδιώκει διαχρονικά η Λευκωσία.
Το στοίχημα των επόμενων εβδομάδων
Το επόμενο διάστημα, θεωρείται καθοριστικό. Αν από την Άγκυρα προκύψουν ενδείξεις πιο ευέλικτης στάσης της Τουρκίας, τότε η αποστολή της κ. Ολγκίν στις Βρυξέλλες, μπορεί να αποκτήσει νέα δυναμική και να ανοίξει τον δρόμο για μια νέα διευρυμένη διάσκεψη.
Αντίθετα, αν η τουρκική πλευρά επιμείνει στις εκτός πλαισίου αξιώσεις της, η διαδικασία κινδυνεύει να βρεθεί ξανά σε αδιέξοδο, με το Κυπριακό να παραμένει σε μια ιδιότυπη παράταση, χωρίς ουσιαστική πρόοδο.
Σε κάθε περίπτωση, η Άγκυρα και η Σύνοδος του ΝΑΤΟ μετατρέπονται στο σημείο αναφοράς για τις επόμενες κινήσεις στο πολύπλοκο διπλωματικό παζλ του Κυπριακού.
