Η συνάντηση των διαπραγματευτών, η οποία είναι προγραμματισμένη για το πρωί της Πέμπτης (20/8), πραγματοποιείται σε μια περίοδο κατά την οποία ο ΟΗΕ επιχειρεί να διατηρήσει τη δυναμική που δημιουργήθηκε μετά την πρόσφατη παρουσία του Γενικού Γραμματέα Αντόνιο Γκουτέρες στην Κύπρο.
Κύριος στόχος είναι να υπάρξει η απαραίτητη προεργασία, ώστε η συνάντηση των δύο ηγετών να μην περιοριστεί σε μια ακόμη ανταλλαγή θέσεων, αλλά να οδηγήσει και στα επόμενα βήματα.
Τι θα βρεθεί στο τραπέζι των διαπραγματευτών
Η σημερινή συνάντηση αναμένεται να λειτουργήσει ως προπαρασκευαστικό στάδιο για όσα θα συζητήσουν Χριστοδουλίδης και Έρχιουρμαν στις 26 Αυγούστου.
Στο επίκεντρο βρίσκονται τα ζητήματα που άφησε ως «κατ’ οίκον εργασία» ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών, με ιδιαίτερη έμφαση στα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης και τα σημεία διέλευσης.
Ιδιαίτερο βάρος έχει η πρόταση του Αντόνιο Γκουτέρες για ταυτόχρονη διάνοιξη νέων σημείων διέλευσης στη Μια Μηλιά και την Αθηένου. Η ελληνοκυπριακή πλευρά έχει τοποθετηθεί θετικά επί της πρότασης, ενώ από την τουρκοκυπριακή πλευρά δεν έχει μέχρι στιγμής υπάρξει αντίστοιχη αποδοχή.
Πέρα όμως από τα ΜΟΕ, η ουσία βρίσκεται στο κατά πόσο μπορεί να δημιουργηθεί κοινό έδαφος για το επόμενο βήμα της διαδικασίας.
Το τετ α τετ της 26ης Αυγούστου
Η συνάντηση Χριστοδουλίδη–Έρχιουρμαν θα είναι ουσιαστικά το πρώτο σημαντικό πολιτικό τεστ μετά την επίσκεψη Γκουτέρες στην Κύπρο. Η ελληνοκυπριακή πλευρά προσέρχεται με στόχο μια ουσιαστική συζήτηση για όσα ειπώθηκαν με τον Γενικό Γραμματέα και, κυρίως, για την προετοιμασία της επόμενης διευρυμένης συνάντησης.
Το ζητούμενο είναι κατά πόσο οι δύο ηγέτες μπορούν να συμφωνήσουν σε συγκεκριμένα βήματα που θα επιτρέψουν στον ΟΗΕ να προχωρήσει στην επόμενη φάση. Δεν πρόκειται, συνεπώς, μόνο για μια συζήτηση γύρω από τα οδοφράγματα, αλλά για το εάν μπορεί να δημιουργηθεί η πολιτική βάση για να περάσει η διαδικασία από τα ΜΟΕ στην ουσιαστική διαπραγμάτευση.
Την ίδια ώρα, ο Έρχιουρμαν έχει δηλώσει ότι διαμορφώνεται έδαφος για επαναδιαπραγμάτευση, υπογραμμίζοντας παράλληλα ότι θεωρεί απαραίτητη τη συμμετοχή της Τουρκίας σε μια ενδεχόμενη συνάντηση 5+1. Η συγκεκριμένη θέση αποτελεί ένα από τα στοιχεία που θα καθορίσουν το πλαίσιο μέσα στο οποίο θα κινηθεί η συζήτηση.
Το επόμενο μεγάλο στοίχημα: η διευρυμένη συνάντηση
Πίσω από τη συνάντηση της 26ης Αυγούστου βρίσκεται ο μεγαλύτερος στόχος: η προετοιμασία μιας νέας διευρυμένης συνάντησης για το Κυπριακό υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Εθνών.
Για τη Λευκωσία, το ζητούμενο είναι η διαδικασία να μπορέσει να οδηγηθεί σε μια συνάντηση 5+1, από την οποία θα προκύψει το επόμενο βήμα για την επανέναρξη των συνομιλιών. Η πορεία προς αυτή τη συνάντηση, ωστόσο, δεν είναι δεδομένη και προϋποθέτει προηγουμένως πρόοδο στα ζητήματα που έχουν τεθεί από τον ΟΗΕ.
Σημαντικό στοιχείο αποτελεί και η καταγραφή των συγκλίσεων που έχουν επιτευχθεί στις προηγούμενες διαπραγματεύσεις. Το σχετικό έγγραφο από τα Ηνωμένα Έθνη δεν αναμένεται, σύμφωνα με τις τελευταίες πληροφορίες, να είναι έτοιμο πριν από τη συνάντηση των δύο ηγετών στις 26 Αυγούστου. Αυτό σημαίνει ότι η διαδικασία θα χρειαστεί να προχωρήσει με παράλληλες κινήσεις, χωρίς να υπάρχει ακόμη στα χέρια των δύο πλευρών η πλήρης καταγραφή των συγκλίσεων.
Πόσο κοντά βρίσκεται η επανέναρξη των συνομιλιών;
Το βασικό ερώτημα πλέον είναι αν η κινητικότητα των τελευταίων εβδομάδων μπορεί να μετατραπεί σε πραγματική επανεκκίνηση της διαπραγματευτικής διαδικασίας.
Η απάντηση δεν θα δοθεί μόνο από το αποτέλεσμα της συνάντησης Χριστοδουλίδη–Έρχιουρμαν. Θα κριθεί από το αν οι δύο πλευρές μπορέσουν να αξιοποιήσουν τη συνάντηση ως ενδιάμεσο σταθμό προς τη διευρυμένη διάσκεψη και, κυρίως, αν υπάρξει συμφωνία σε συγκεκριμένα βήματα που θα επιτρέψουν στον ΟΗΕ να συνεχίσει την προσπάθεια.
Έτσι, η σημερινή συνάντηση των διαπραγματευτών αποκτά ιδιαίτερη σημασία. Θα δείξει πόσο προετοιμασμένο είναι το έδαφος για την 26η Αυγούστου, ενώ το τετ α τετ Χριστοδουλίδη–Έρχιουρμαν θα αποτελέσει το επόμενο και πιο πολιτικό τεστ.
