Σε αυτή τη λογική κινείται το μοντέλο Build to Rent, δηλαδή «χτίζω για να νοικιάζω», το οποίο τα τελευταία χρόνια αποκτά ολοένα μεγαλύτερη θέση στη στεγαστική πολιτική της Κύπρου και παράλληλα δημιουργεί ένα νέο πεδίο για επενδύσεις στον τομέα των ακινήτων.
Το μοντέλο μπορεί να λειτουργήσει ως γέφυρα ανάμεσα σε δύο ανάγκες: από τη μία, την ανάγκη της κοινωνίας για περισσότερες και πιο προσιτές κατοικίες και, από την άλλη, την ανάγκη των επενδυτών για ένα οργανωμένο και μακροπρόθεσμο επενδυτικό προϊόν.
Η βασική διαφορά του Build to Rent από την παραδοσιακή ανάπτυξη γης είναι ότι ο επενδυτής δεν κατασκευάζει ένα συγκρότημα με βασικό στόχο να πουλήσει όλες τις μονάδες ξεχωριστά.
Αντίθετα, δημιουργεί ένα μεγαλύτερο οικιστικό χαρτοφυλάκιο, το οποίο παραμένει υπό ενιαία ιδιοκτησία ή διαχείριση και αξιοποιείται μέσω μακροχρόνιων μισθώσεων.
Αυτό σημαίνει ότι η επένδυση μπορεί να δημιουργεί επαναλαμβανόμενο εισόδημα από ενοίκια, αντί να εξαρτάται αποκλειστικά από μία σειρά πωλήσεων κατά την ολοκλήρωση ενός έργου.
Για έναν μεγάλο επενδυτή, η διαφορά είναι σημαντική. Δεν αγοράζει απλώς ένα διαμέρισμα με την προσδοκία ότι κάποια στιγμή θα το πουλήσει ακριβότερα. Δημιουργεί ένα χαρτοφυλάκιο κατοικιών που μπορεί να παράγει εισόδημα σε βάθος χρόνου.
Και ακριβώς εδώ βρίσκεται ένα από τα σημεία που θεωρεί ιδιαίτερα ενδιαφέροντα ο οικονομολόγος Γιάννης Τελώνης.
Μιλώντας στο ThemaOnline, ο κ. Τελώνης υπογραμμίζει ότι το Build to Rent μπορεί να αποτελέσει εργαλείο προσέλκυσης ξένων επενδύσεων, καθώς δημιουργεί ένα μοντέλο που μπορεί να ενδιαφέρει επενδυτές οι οποίοι αναζητούν μακροχρόνιες τοποθετήσεις στον στεγαστικό τομέα.
Όπως εξηγεί, οι όροι και τα κίνητρα που έχουν δημιουργηθεί μπορούν να καταστήσουν την Κύπρο ελκυστική και για επενδυτές από το εξωτερικό, ιδιαίτερα όταν η επένδυση αφορά μεγάλης κλίμακας οικιστικά έργα.
Το στοιχείο που ξεχωρίζει είναι η μακροχρόνια διάσταση της επένδυσης.
Ένας επενδυτής που δημιουργεί ένα μεγάλο συγκρότημα κατοικιών και το διατηρεί στην κατοχή του μπορεί να έχει μπροστά του ένα σταθερότερο μοντέλο εσόδων, αφού οι κατοικίες δεν αποτελούν απλώς προϊόν προς άμεση πώληση, αλλά περιουσιακό στοιχείο που παράγει εισόδημα μέσω της ενοικίασης.
Ο κ. Τελώνης δίνει ιδιαίτερη έμφαση και στο μέγεθος της επένδυσης.
Όπως σημειώνει, το μοντέλο αποκτά πραγματικό επενδυτικό ενδιαφέρον όταν μιλάμε για μεγάλες αναπτύξεις και εκατοντάδες κατοικίες, καθώς τότε μπορεί να δημιουργηθεί οικονομία κλίμακας και να δικαιολογηθεί η δημιουργία ενός οργανωμένου μηχανισμού διαχείρισης.
Ένα έργο με εκατοντάδες διαμερίσματα μπορεί να λειτουργεί διαφορετικά από την αγορά μεμονωμένων ακινήτων. Ο επενδυτής μπορεί να έχει ένα ενιαίο χαρτοφυλάκιο, έναν επαγγελματία διαχειριστή και ένα οργανωμένο σύστημα μίσθωσης, συντήρησης και εξυπηρέτησης των ενοικιαστών.
Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό για θεσμικούς ή ξένους επενδυτές, οι οποίοι δεν αναζητούν απαραίτητα ένα μεμονωμένο ακίνητο, αλλά μια επενδυτική τοποθέτηση μεγάλης κλίμακας.
Ο οικονομολόγος εκτιμά ότι για έναν επενδυτή που θα προχωρούσε, για παράδειγμα, σε μια σειρά μεγάλων αναπτύξεων, η συνολική έκθεση στην αγορά θα μπορούσε να φτάσει σε δεκάδες εκατομμύρια ευρώ, δημιουργώντας ένα σημαντικό και σταθερό εισοδηματικό χαρτοφυλάκιο.
Το Build to Rent δεν αποτελεί πλέον απλώς θεωρητική συζήτηση.
Στο πλαίσιο της στεγαστικής πολιτικής, το κράτος έχει δημιουργήσει ειδικό σχέδιο για την ανάπτυξη κατοικιών προς ενοικίαση, παρέχοντας πολεοδομικά κίνητρα στους επενδυτές.
Με βάση το πλαίσιο του σχεδίου, προβλέπεται επιπρόσθετος συντελεστής δόμησης που μπορεί να φτάσει μέχρι και το 45% του ισχύοντος, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις. Το Υπουργείο Εσωτερικών έχει συνδέσει το μέτρο με την ανάγκη αύξησης του οικιστικού αποθέματος και ειδικότερα της προσιτής κατοικίας.
Το μέτρο αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία καθώς, σύμφωνα με τις κυβερνητικές εκτιμήσεις για το 2026, μέσω των πολεοδομικών κινήτρων και του Build to Rent αναμένεται να δημιουργηθούν περίπου 2.000 νέες οικιστικές μονάδες μέσα σε δύο χρόνια.
Παράλληλα, μέχρι τις αρχές του 2026, οι αιτήσεις που είχαν υποβληθεί για αξιοποίηση των σχεδίων αναμενόταν να οδηγήσουν σε περίπου 1.476 νέες οικιστικές μονάδες, εκ των οποίων 251 προσιτές.
Το Build to Rent δημιουργεί ένα διαφορετικό επενδυτικό αφήγημα για την Κύπρο.
Ένας επενδυτής μπορεί να δει την κατοικία όχι μόνο ως ακίνητο που αποκτά και μεταπωλεί, αλλά ως μακροχρόνιο εισοδηματικό περιουσιακό στοιχείο.
Η ύπαρξη εκατοντάδων μονάδων κάτω από μία επενδυτική ομπρέλα δημιουργεί δυνατότητα καλύτερης διαχείρισης, ενιαίας συντήρησης, οργανωμένης μίσθωσης και αξιοποίησης οικονομιών κλίμακας.
Παράλληλα, η ζήτηση για ενοικιαζόμενη κατοικία δημιουργεί μια αγορά με διαρκή ανάγκη για νέο απόθεμα, ιδιαίτερα στα μεγάλα αστικά κέντρα.
Το κράτος, από την πλευρά του, έχει ήδη εντάξει το Build to Rent στην ευρύτερη στεγαστική του στρατηγική. Η επίσημη πολιτική προβλέπει την αξιοποίηση του πρόσθετου συντελεστή δόμησης με στόχο την παραγωγή νέων κατοικιών και τη διάθεσή τους σε προσιτές τιμές ενοικίασης.
Το σημείο αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό για την προσέλκυση νέων κεφαλαίων.
Ένα χαρτοφυλάκιο 100, 200 ή ακόμη και 700 κατοικιών μπορεί να αποτελέσει ένα ενιαίο επενδυτικό προϊόν.
Σε αυτή την περίπτωση, το κόστος διαχείρισης, συντήρησης, είσπραξης ενοικίων και εξυπηρέτησης των ενοικιαστών κατανέμεται σε μεγάλο αριθμό μονάδων, καθιστώντας ευκολότερη τη δημιουργία μιας επαγγελματικής δομής διαχείρισης.
Αυτό ακριβώς είναι που μπορεί να κάνει το Build-to-Rent ιδιαίτερα ελκυστικό για μεγάλα επενδυτικά κεφάλαια στην Κύπρο: η δυνατότητα επένδυσης σε ένα οργανωμένο χαρτοφυλάκιο εκατοντάδων κατοικιών, με μακροπρόθεσμο ορίζοντα και επαγγελματική διαχείριση, αντί σε μεμονωμένα ακίνητα.
Η προσέλκυση επενδύσεων δεν σημαίνει ότι το μοντέλο απομακρύνεται από τον στόχο της προσιτής στέγασης.
Αντίθετα, η λογική του κυπριακού σχεδίου συνδέει το επενδυτικό κίνητρο με την παραγωγή νέων κατοικιών που θα διατίθενται σε προσιτό ενοίκιο.
Στο υφιστάμενο πλαίσιο, οι πρόσθετες μονάδες που δημιουργούνται μέσω του Build to Rent συνδέονται με υποχρέωση διάθεσης σε προσιτό ενοίκιο, ενώ προβλέπεται και συγκεκριμένη περίοδος δέσμευσης.
Έτσι δημιουργείται ένα μοντέλο όπου ο ιδιώτης επενδυτής έχει κίνητρο να κατασκευάσει περισσότερες κατοικίες και το κράτος επιτυγχάνει ταυτόχρονα αύξηση του διαθέσιμου στεγαστικού αποθέματος.
Το μεγάλο στοίχημα για την Κύπρο είναι πλέον να περάσει από την παραδοσιακή λογική «χτίζω και πουλώ» σε ένα πιο ώριμο μοντέλο όπου ένα μέρος της αγοράς λειτουργεί με μεγάλες, επαγγελματικά διαχειριζόμενες επενδύσεις κατοικίας.
Σε μια τέτοια αγορά, το Build to Rent μπορεί να λειτουργήσει ως εργαλείο προσέλκυσης κεφαλαίων, δημιουργίας νέων κατοικιών και ενίσχυσης της επαγγελματικής διαχείρισης του ενοικιαζόμενου αποθέματος.
Και για την Κύπρο, το timing έχει ιδιαίτερη σημασία.
Η κυβέρνηση έχει ήδη θέσει ως στόχο την αύξηση της προσφοράς κατοικιών, ενώ ταυτόχρονα το ίδιο το Build to Rent έχει ενταχθεί στον σχεδιασμό της στεγαστικής πολιτικής. Οι μέχρι τώρα αιτήσεις και οι κυβερνητικές εκτιμήσεις δείχνουν ότι το μοντέλο μπορεί να οδηγήσει σε σημαντικό αριθμό νέων μονάδων τα επόμενα χρόνια.
Για τον κ. Τελώνη , το ζητούμενο είναι να δημιουργηθεί η απαραίτητη κλίμακα ώστε η επένδυση να είναι πραγματικά βιώσιμη για μεγάλα κεφάλαια.
Και εκεί ακριβώς βρίσκεται ίσως η μεγαλύτερη ευκαιρία. Η Κύπρος δεν χρειάζεται μόνο περισσότερα διαμερίσματα. Χρειάζεται και νέους τρόπους χρηματοδότησης, ανάπτυξης και διαχείρισης της κατοικίας.
Το Build to Rent μπορεί να αποτελέσει έναν από αυτούς και παράλληλα να μετατρέψει τη στεγαστική ανάγκη σε έναν νέο πόλο επενδυτικής δραστηριότητας, προσελκύοντας κεφάλαια από το εξωτερικό και δημιουργώντας ένα μεγαλύτερο, πιο οργανωμένο και πιο σύγχρονο απόθεμα κατοικιών.
Ακολουθήστε το Tothemaonline.com στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Η αυριανή συνάντηση Χριστοδουλίδη–Έρχιουρμαν δεν αναμένεται να δώσει απαντήσεις για τη λύση του Κυπριακού. Το ενδιαφέρον στρέφεται στα πρακτικά αποτελέσματα, στη συνέχεια της διαδικασίας και στα βήματα που μπορούν να δημιουργήσουν τις προϋποθέσεις για το επόμενο στάδιο των συνομιλιών
