ΠτΔ πριν τη συνάντηση με Έρχιουρμαν - «Αν δεν υπάρχει πολιτική βούληση θα λέγονται πολλά άλλα»
Αν υπάρχει πραγματική πολιτική βούληση μπορούμε να γράψουμε Ιστορία στο Κυπριακό, είπε σήμερα ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας κ. Νίκος Χριστοδουλίδης.
Στην Εζεκία Παπαϊωάννου η συζήτηση έχει ήδη αρχίσει και τα πρώτα ονόματα βρίσκονται στο τραπέζι, χωρίς σε αυτή τη φάση να υπάρχει πρόθεση για βιαστικές αποφάσεις. Ο Ανδρέας Μαυρογιάννης επανέρχεται στο κάδρο, το ενδεχόμενο να μπει μπροστά ο ίδιος ο Στέφανος Στεφάνου δεν αποκλείεται, ενώ ανοιχτή παραμένει και η αναζήτηση ενός άλλου προσώπου που θα μπορούσε να εξασφαλίσει ευρύτερες στηρίξεις.
Την ώρα, λοιπόν, που στον ΔΗΣΥ η συζήτηση γύρω από την Αννίτα Δημητρίου και τον Αβέρωφ Νεοφύτου έχει ήδη αρχίσει να αποκτά χαρακτηριστικά μιας πρόωρης εσωκομματικής αναμέτρησης, στο ΑΚΕΛ επιλέγουν να κρατήσουν χαμηλά τους τόνους και να περιμένουν να ξεκαθαρίσει περισσότερο το πολιτικό σκηνικό. Αυτό που δεν κρύβουν είναι πως αυτή τη φορά ο στόχος δεν περιορίζεται στην παρουσία στον δεύτερο γύρο, αλλά στην εκλογή.
Χωρίς βιασύνη αλλά με το βλέμμα στο 2028
Επισήμως στο ΑΚΕΛ επιμένουν ότι υπάρχει χρόνος, με τον Στέφανο Στεφάνου να τοποθετεί τις αποφάσεις για τις Προεδρικές στους πρώτους μήνες του 2027. Θα προηγηθούν οι συζητήσεις στα συλλογικά όργανα και οι επαφές με άλλες πολιτικές δυνάμεις και προσωπικότητες, ώστε να διαφανεί και το περιθώριο ευρύτερων συνεργασιών.
Στην πραγματικότητα, βέβαια, η κουβέντα έχει ήδη ξεκινήσει. Και αυτό που αναζητείται είναι ένα πρόσωπο που δεν θα αρκεστεί στη συσπείρωση της παραδοσιακής βάσης του κόμματος. Ο ίδιος ο Στεφάνου έχει χρησιμοποιήσει τον όρο «υποψήφιος νίκης», περιγράφοντας ουσιαστικά και το βασικό ζητούμενο της Εζεκία Παπαϊωάννου για το 2028.
Το 23,89% των Βουλευτικών δίνει στο ΑΚΕΛ μια ισχυρή αφετηρία, όχι όμως αρκετή για να κερδίσει μόνο του Προεδρικές Εκλογές. Χρειάζεται συνεπώς υποψήφιο που να μπορεί να προσθέσει ψήφους, κυρίως από το Κέντρο αλλά και από ένα κομμάτι της Κεντροδεξιάς.
Ο Οδυσσέας πριν και μετά τις Βουλευτικές
Πριν από τις Βουλευτικές, η περίπτωση Οδυσσέα Μιχαηλίδη βρισκόταν σαφώς πιο ψηλά στις συζητήσεις. Το σενάριο που υπήρχε στο πολιτικό παρασκήνιο αφορούσε τη στήριξη της δικής του υποψηφιότητας από το ΑΚΕΛ για την Προεδρία της Δημοκρατίας. Η δημοφιλία του τέως Γενικού Ελεγκτή και κυρίως η δυνατότητα που φαινόταν να έχει να αντλεί ψήφους από διαφορετικούς πολιτικούς χώρους ήταν στοιχεία που δεν μπορούσαν να περάσουν απαρατήρητα.
Οι Βουλευτικές, ωστόσο, έδωσαν για πρώτη φορά ένα πραγματικό εκλογικό μέτρο. Το 5,8% του ΑΛΜΑ ήταν χαμηλότερο από τις προσδοκίες που είχαν δημιουργηθεί γύρω από τον Οδυσσέα Μιχαηλίδη, ενώ είχε προηγηθεί και η έντονη αντιπαράθεσή του με τον Στέφανο Στεφάνου. Κάπως έτσι το σενάριο να αποτελέσει ο ίδιος την επιλογή του ΑΚΕΛ για το 2028 έχει υποχωρήσει αισθητά.
Αυτό δεν αποκλείει πιθανές συνεννοήσεις ΑΚΕΛ και ΑΛΜΑ στην πορεία. Είναι όμως διαφορετικό ζήτημα από το κατά πόσο ο Οδυσσέας Μιχαηλίδης θα μπορούσε να είναι ο υποψήφιος που θα στηρίξει η Αριστερά, κάτι που σήμερα εμφανίζεται σαφώς πιο απομακρυσμένο σε σχέση με πριν από τις Βουλευτικές.
Ο Μαυρογιάννης ξανά στο κάδρο
Το όνομα που επανέρχεται πλέον πιο έντονα είναι αυτό του Ανδρέα Μαυρογιάννη. Ο υποψήφιος που έφθασε με τη στήριξη του ΑΚΕΛ στον δεύτερο γύρο το 2023 δεν έχει κλείσει την πόρτα σε μια νέα διεκδίκηση, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Στην Εζεκία Παπαϊωάννου ασφαλώς γνωρίζουν πολύ καλά τι μπορούν να πάρουν από μια τέτοια επιλογή, αλλά και τι θα πρέπει να αλλάξει σε σχέση με το 2023. Ο Μαυρογιάννης πέτυχε υψηλή συσπείρωση του ΑΚΕΛ, έφθασε μέχρι τον δεύτερο γύρο και διατήρησε το προφίλ μιας προσωπικότητας που δεν προέρχεται από τον κομματικό μηχανισμό.
Στη συζήτηση προστέθηκε και το πρόσφατο γεύμα του με τον Στέφανο Στεφάνου. Ο ΓΓ του ΑΚΕΛ επιβεβαίωσε τη συνάντηση, λέγοντας ότι η συζήτηση είχε κοινωνικό αλλά και πολιτικό περιεχόμενο. Προφανώς ένα γεύμα δεν σημαίνει συμφωνία για το 2028. Σε αυτή τη χρονική συγκυρία, όμως, έχει τη δική του πολιτική σημασία.
Το βασικό ερώτημα για τον Μαυρογιάννη είναι διαφορετικό. Το 2023 έφθασε μέχρι το 48,08% στον δεύτερο γύρο. Εάν επιστρέψει πέντε χρόνια αργότερα, θα πρέπει να υπάρχει η εκτίμηση ότι μπορεί να βρει εκείνο το επιπλέον ακροατήριο που τότε δεν βρέθηκε.
Στο τραπέζι και ο Στεφάνου
Υπάρχει όμως και ένα σενάριο που μέχρι πρόσφατα ακουγόταν λιγότερο: α κατέλθει το ΑΚΕΛ στις Προεδρικές με τον ίδιο τον Γενικό του Γραμματέα.
Ο Στέφανος Στεφάνου, όταν ρωτήθηκε ευθέως για το ενδεχόμενο να είναι υποψήφιος, δεν το απέκλεισε. Παρέπεμψε στις διαδικασίες του κόμματος και ξεκαθάρισε ότι οι αποφάσεις θα ληφθούν συλλογικά. Δεν δήλωσε, συνεπώς, ενδιαφέρον. Δεν είπε όμως και «όχι».
Μια τέτοια επιλογή θα άλλαζε αρκετά τα δεδομένα. Από τη μία, το ΑΚΕΛ θα πήγαινε στις εκλογές με τον επικεφαλής του, έχοντας ως δεδομένη μια ισχυρή κομματική συσπείρωση. Από την άλλη, θα έπρεπε να απαντήσει στο δυσκολότερο ερώτημα για κάθε αμιγώς κομματική υποψηφιότητα της Αριστεράς: πόσο μακριά μπορεί να φτάσει έξω από τα παραδοσιακά όρια του ΑΚΕΛ.
Το πρόσωπο που ακόμη δεν γνωρίζουμε
Κανείς στην Εζεκία Παπαϊωάννου δεν περιορίζει πάντως τη συζήτηση στα ονόματα που ήδη ακούγονται. Παραμένει ανοιχτή η επιλογή μιας προσωπικότητας εκτός της κομματικής πρώτης γραμμής, η οποία θα μπορούσε να εξασφαλίσει ευρύτερη αποδοχή και να διευκολύνει συνεργασίες.
Δεν είναι άλλωστε ξένη αυτή η τακτική για το ΑΚΕΛ. Το κόμμα έχει επανειλημμένα επιλέξει στις Προεδρικές πρόσωπα που δεν προέρχονται από τον στενό κομματικό του πυρήνα. Το ζητούμενο είναι να βρεθεί κάποιος που θα μπορεί αφενός να γίνει αποδεκτός από τη βάση της Αριστεράς και αφετέρου να συνομιλήσει εκλογικά με ψηφοφόρους που δεν θα επέλεγαν εύκολα έναν κομματικό υποψήφιο του ΑΚΕΛ.
Όσο ο ΔΗΣΥ συζητά, το ΑΚΕΛ περιμένει
Στην παρούσα φάση, πάντως, ο χρόνος μάλλον λειτουργεί υπέρ του ΑΚΕΛ. Η συζήτηση στον ΔΗΣΥ έχει ανοίξει πολύ νωρίς, οι ισορροπίες μεταξύ Αννίτας Δημητρίου και Αβέρωφ Νεοφύτου παραμένουν στο επίκεντρο και κανείς δεν μπορεί σήμερα να γνωρίζει ποια θα είναι η τελική εικόνα της Κεντροδεξιάς όταν φτάσει η ώρα των Προεδρικών.
Στην εξίσωση μπαίνουν ασφαλώς και τα κόμματα που στήριξαν τον Νίκο Χριστοδουλίδη το 2023, το ΑΛΜΑ, οι υπόλοιπες δυνάμεις που ενισχύθηκαν στις Βουλευτικές και, βεβαίως, οι αποφάσεις του ίδιου του Προέδρου της Δημοκρατίας για το 2028.
Το ΑΚΕΛ δεν έχει ακόμη υποψήφιο. Έχει όμως αρχίσει να μετρά τα δεδομένα και να ξεχωρίζει ποιες επιλογές μπορούν πραγματικά να σταθούν μέχρι το τέλος της διαδρομής. Μαυρογιάννης και Στεφάνου είναι αυτή τη στιγμή δύο υπαρκτά σενάρια, η αναζήτηση άλλου προσώπου συνεχίζεται και οι τελικές αποφάσεις μπορούν να περιμένουν.
