Στον Δημοκρατικό Συναγερμό και στο ΔΗΚΟ η κινητικότητα είναι πλέον εμφανής. Μπορεί όλοι να επαναλαμβάνουν ότι «είναι νωρίς» για τις Προεδρικές, στην πραγματικότητα όμως όλοι γνωρίζουν ότι οι αποφάσεις που θα ληφθούν τους επόμενους μήνες, θα καθορίσουν σε μεγάλο βαθμό το ΠΟΛΙ του 2028.
Αν υπάρχει ένα κοινό στοιχείο στις δύο παρατάξεις, είναι ότι καμία δεν θέλει να επαναλάβει τα λάθη του παρελθόντος. Μόνο που στον ΔΗΣΥ το τραύμα είναι το 2023, ενώ στο ΔΗΚΟ το μεγάλο δίλημμα, είναι αν θα συνεχίσει να επενδύει στη σχέση με τον Νίκο Χριστοδουλίδη, ή αν θα κρατήσει ανοικτή την επιλογή μιας διαφορετικής πορείας.
Ο ΔΗΣΥ οργανώνεται και μετρά τη βάση
Στον ΔΗΣΥ, έχει αρχίσει ήδη μια διαδικασία που ξεπερνά την εσωκομματική συζήτηση για τα πρόσωπα. Η ηγεσία, επιχειρεί να επαναφέρει την παράταξη σε κατάσταση οργανωτικής εγρήγορσης, με επαφές σε επαρχιακό και τοπικό επίπεδο.
Ο κύκλος των επαρχιακών συμβουλίων, που ξεκίνησε από τη Λευκωσία και θα συνεχιστεί στις υπόλοιπες επαρχίες, δεν αφορά μόνο το Κυπριακό. Είναι και μια ευκαιρία για την ηγεσία να ακούσει τη βάση, να καταγράψει διαθέσεις και να αποκαταστήσει μια πιο άμεση σχέση με τον κομματικό μηχανισμό.
Η Αννίτα Δημητρίου, μιλώντας στο Επαρχιακό Συμβούλιο Λευκωσίας, έδωσε το πολιτικό στίγμα της δικής της προσέγγισης. Η επανέναρξη ουσιαστικών διαπραγματεύσεων για το Κυπριακό αποτελεί, όπως ανέφερε, κορυφαία προτεραιότητα για τον ΔΗΣΥ, με την ίδια να υπογραμμίζει την ανάγκη για ψυχραιμία, συλλογικότητα, στρατηγική, εθνική ομοψυχία και υπευθυνότητα.
Η θέση αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία. Δεν είναι μόνο μια ακόμη τοποθέτηση για το Κυπριακό. Είναι ταυτόχρονα μια προσπάθεια να επαναπροσδιοριστεί ο πολιτικός χαρακτήρας του ΔΗΣΥ ως κόμματος που θέλει να εμφανιστεί ως δύναμη σταθερότητας, και ευρωπαϊκού προσανατολισμού.
Η Αννίτα Δημητρίου, επανέφερε παράλληλα στο προσκήνιο και τα ζητήματα της καθημερινότητας- το στεγαστικό, το κυκλοφοριακό, το υδατικό, το κόστος του ηλεκτρισμού, το κόστος ζωής, την υπογεννητικότητα και το συνταξιοδοτικό. Το μήνυμα είναι σαφές: ο ΔΗΣΥ δεν θέλει να μπει στην προεκλογική συζήτηση του 2028, μόνο μέσα από το Κυπριακό, αλλά ως συνολική πρόταση διακυβέρνησης.
Οι «δελφίνοι» και ο φόβος μιας νέας εσωτερικής σύγκρουσης
Η συζήτηση για την υποψηφιότητα του ΔΗΣΥ έχει ήδη αρχίσει. Η Αννίτα Δημητρίου έχει το προβάδισμα που δίνει η θέση της Προέδρου του κόμματος, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχουν άλλες σκέψεις και προσωπικές φιλοδοξίες.
Ο Αβέρωφ Νεοφύτου, μάλιστα, εξακολουθεί να αφήνει ανοιχτό το προσωπικό του κεφάλαιο. Το ίδιο συμβαίνει και με τον Γιώργο Παμπορίδη, ο οποίος δεν έκρυψε το ενδιαφέρον του, για το χρίσμα του υποψήφιου. Άλλοι πιθανοί ενδιαφερόμενοι, κινούνται περισσότερο στο παρασκήνιο. Και μέσα σε αυτό το σκηνικό παρεμβαίνει ο Χάρης Γεωργιάδης.
Η δήλωσή του, ότι υπάρχουν ήδη αρκετοί ενδιαφερόμενοι και ότι «δεν θα ωφελούσε άλλη μια προσθήκη» έχει ασφαλώς το δικό της νόημα. Δεν πρόκειται απλώς για άρνηση μιας προσωπικής υποψηφιότητας. Είναι παρέμβαση, υπέρ μιας διαφορετικής πολιτικής λογικής: να μη μετατραπεί η διαδικασία επιλογής υποψηφίου, σε μια νέα εσωτερική σύγκρουση.
Ο ΔΗΣΥ, πλήρωσε ακριβά την πολυδιάσπαση του χώρου της Κεντροδεξιάς. Ο Αβέρωφ Νεοφύτου, βρέθηκε εκτός δεύτερου γύρου και ο Νίκος Χριστοδουλίδης, έχοντας αποχωρήσει από τον κομματικό χώρο, κέρδισε τελικά την Προεδρία.
Σήμερα κανείς στον ΔΗΣΥ δεν θέλει να ξαναδεί το ίδιο έργο.
Γι' αυτό και η συζήτηση, για «έναν υποψήφιο» αποκτά ολοένα μεγαλύτερη σημασία. Δεν είναι απαραίτητα ανάγκη να αποφευχθεί μια εσωκομματική εκλογή. Αυτό που θέλουν πολλοί είναι, εάν υπάρξει κάλπη, να μην υπάρξει την επόμενη ημέρα «στρατόπεδο ηττημένων».
Με άλλα λόγια, το ζητούμενο είναι ένας υποψήφιος που θα μπορεί να ενώσει τον ΔΗΣΥ και όχι ένας υποψήφιος που απλώς θα κερδίσει τον ΔΗΣΥ.
Το ΔΗΚΟ βρίσκεται μπροστά σε ακόμη δυσκολότερο σταυροδρόμι
Αν στον ΔΗΣΥ το βασικό πρόβλημα είναι η ενότητα, στο ΔΗΚΟ το πρόβλημα είναι η κατεύθυνση.
Το κόμμα, βρίσκεται σήμερα μέσα στην κυβέρνηση Χριστοδουλίδη. Έχει υπουργούς, έχει πολιτική επιρροή και αποτελεί έναν από τους βασικούς πυλώνες της κυβερνητικής πλειοψηφίας.
Κι όμως, όταν τίθεται το ερώτημα τι θα πράξει στις Προεδρικές του 2028, η απάντηση παραμένει ανοιχτή.
Ο αντιπρόεδρος του κόμματος και υπουργός της κυβέρνησης, Νεόφυτος Χαραλαμπίδης, έδωσε μια χαρακτηριστική απάντηση: «το ΔΗΚΟ έχει Πρόεδρο της Δημοκρατίας και δεν αναζητά υποψήφιο.»
Πολιτικά, η φράση είναι απολύτως κατανοητή. Το ΔΗΚΟ, δεν έχει λόγο να ανοίξει τώρα μέτωπο, με τον Πρόεδρο με τον οποίο συγκυβερνά.
Ο Νικόλας Παπαδόπουλος, δεν κλείνει την πόρτα. Αντίθετα, επιμένει ότι καμία απόφαση δεν έχει ληφθεί, ότι κανένα στέλεχος δεν μπορεί να προκαταλάβει τις αποφάσεις των συλλογικών οργάνων και ότι όλα τα σενάρια θα βρεθούν στο τραπέζι.
Αυτό σημαίνει, ότι η αυτόνομη κάθοδος του ΔΗΚΟ, δεν έχει αποκλειστεί.
Και αυτή ακριβώς η διαφορά στη ρητορική, αποτυπώνει το εσωτερικό δίλημμα.
Η συνάντηση της Δευτέρας με τον Πρόεδρο Χριστοδουλίδη
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, αποκτά ιδιαίτερη σημασία η συνάντηση που έχει προγραμματιστεί για τη Δευτέρα, όταν η Γραμματεία του ΔΗΚΟ θα ανηφορίσει στο Προεδρικό, για συνάντηση με τον Νίκο Χριστοδουλίδη.
Το ΔΗΚΟ και ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, έχουν ήδη μια σχέση συνεργασίας, αλλά το 2028 δημιουργεί διαφορετικές πολιτικές ανάγκες. Ο Χριστοδουλίδης, θα θέλει να γνωρίζει, εάν μπορεί να υπολογίζει στην οργανωμένη στήριξη του ΔΗΚΟ, για την επανεκλογή του. Ο Νικόλας Παπαδόπουλος, από την άλλη, θα θέλει να διασφαλίσει ότι το κόμμα, δεν θα χάσει την πολιτική του αυτονομία.
Αυτό, είναι το πραγματικό παζάρι και δεν αφορά μόνο το πρόσωπο του υποψηφίου. Αφορά, τη συμμετοχή του ΔΗΚΟ στην κυβέρνηση, τον ρόλο του κόμματος στο κυβερνητικό σχήμα, τις πολιτικές προτεραιότητες και κυρίως, τη θέση που θα έχει το κόμμα, την επόμενη ημέρα των Προεδρικών.
Η σχέση των δύο πλευρών, έχει ήδη περάσει από φάσεις διαπραγμάτευσης, ιδιαίτερα σε σχέση με τη συμμετοχή του ΔΗΚΟ στην κυβέρνηση. Προηγούμενες επαφές της Γραμματείας με τον Πρόεδρο, κατέδειξαν ότι η κυβερνητική συνεργασία, αποτελεί ένα διαρκές πεδίο πολιτικής διαπραγμάτευσης.
ΔΗΚΟ - ΔΗΠΑ και ο χώρος του Κέντρου
Παράλληλα, το ΔΗΚΟ κοιτάζει και προς τον ευρύτερο χώρο του Κέντρου.
Οι συζητήσεις για συνεννόηση, ή συνεργασία με τη ΔΗΠΑ και άλλες δυνάμεις, δεν είναι άσχετες με το 2028. Για τον Νικόλα Παπαδόπουλο, η δημιουργία ενός ευρύτερου κεντρώου μετώπου, θα μπορούσε να αποτελέσει σημαντικό διαπραγματευτικό χαρτί, είτε τελικά στηριχθεί ο Νίκος Χριστοδουλίδης, είτε εξεταστεί διαφορετική υποψηφιότητα.
Όσο το ΔΗΚΟ δεν δεσμεύεται, μπορεί να συνομιλεί με όλους. Με τον Πρόεδρο, με τη ΔΗΠΑ, με άλλες δυνάμεις του Κέντρου, αλλά και να μετρά τις διαθέσεις της βάσης του.
Το πρόβλημα, είναι ότι η παρατεταμένη ασάφεια, μπορεί κάποια στιγμή να μετατραπεί από πλεονέκτημα σε μειονέκτημα.
Το μεγάλο παιχνίδι μόλις ξεκίνησε
ΔΗΣΥ και ΔΗΚΟ, βρίσκονται σήμερα σε διαφορετικές αφετηρίες, αλλά μπροστά στο ίδιο πολιτικό ερώτημα: ποιος θα ελέγξει τον χώρο που βρίσκεται ανάμεσα στους δύο μεγάλους κομματικούς πόλους και ποιος θα μπορέσει να συγκροτήσει την πλειοψηφία του δεύτερου γύρου;
Ο ΔΗΣΥ, θέλει να επουλώσει τις πληγές του 2023 και να μην επιτρέψει ξανά την πολυδιάσπαση. Η Αννίτα Δημητρίου, επιχειρεί να εμφανίσει ένα κόμμα οργανωμένο, παρεμβατικό και έτοιμο να διεκδικήσει ξανά την εξουσία. Οι επαρχιακές και τοπικές επαφές, δεν είναι απλώς κομματική δραστηριότητα. Είναι και μέτρηση δυνάμεων ενόψει της μεγάλης εσωτερικής μάχης.
Το ΔΗΚΟ, από την άλλη, έχει μπροστά του μια πιο σύνθετη εξίσωση. Συνεργάζεται με τον Πρόεδρο Χριστοδουλίδη, αλλά δεν έχει δεσμευτεί για το 2028. Δηλώνει, ότι σήμερα έχει Πρόεδρο της Δημοκρατίας, αλλά ταυτόχρονα αφήνει όλα τα σενάρια ανοιχτά. Συνομιλεί με τη ΔΗΠΑ και επιχειρεί να διαμορφώσει ευρύτερες γέφυρες στον χώρο του Κέντρου.
Και κάπου εδώ βρίσκεται το πραγματικό πολιτικό παιχνίδι. Το 2028, δεν θα κριθεί μόνο από το ποιος θα είναι υποψήφιος. Θα κριθεί από το ποιος, θα έχει καταφέρει μέχρι τότε, να χτίσει τις περισσότερες γέφυρες.
Στον ΔΗΣΥ, ξέρουν ότι το 2023 δεν πρέπει να επαναληφθεί.
Στο ΔΗΚΟ, ξέρουν ότι η απόφαση δεν μπορεί να ληφθεί ερήμην των συσχετισμών που θα έχουν διαμορφωθεί.
Ο Νίκος Χριστοδουλίδης γνωρίζει ότι η σχέση του με το ΔΗΚΟ θα είναι ένα από τα κρίσιμα κομμάτια του παζλ της επανεκλογής του.
Γι' αυτό και η Δευτέρα στο Προεδρικό έχει τη δική της σημασία. Όχι γιατί θα βγει από εκεί η απόφαση για το 2028, αλλά γιατί, θα αρχίσει να διαφαίνεται πόσο κοντά ή πόσο μακριά βρίσκεται τελικά το ΔΗΚΟ, από την επιλογή Χριστοδουλίδη.
Την ίδια ώρα, στην Πινδάρου, το ερώτημα θα είναι διαφορετικό αλλά εξίσου κρίσιμο:
Μπορεί ο ΔΗΣΥ, να βρει έναν υποψήφιο, που θα ενώσει το κόμμα πριν χρειαστεί να ενώσει την Κεντροδεξιά;
Από τις απαντήσεις στα δύο αυτά ερωτήματα θα αρχίσει να ξεκαθαρίζει ο χάρτης των Προεδρικών του 2028.
