Υπόθεση Στυλιανού: «Έπρεπε να τα αναφέρω» – Τι είπε η δασκάλα για όσα της έλεγε το παιδί

Οι υποβολές έγιναν από τον δικηγόρο του πρώτου κατηγορούμενου, πατέρα του Στυλιανού, Κωνσταντίνο Καζαντζή και τον δικηγόρο της τρίτης κατηγορούμενης, λειτουργού των Υπηρεσιών Κοινωνικής Ευημερίας (ΥΚΕ), Βίκτωρα Ακάμα. Ο κ. Καζαντζής αμφισβήτησε κυρίως τη βάση των συμπερασμάτων της μάρτυρος για άσκηση βίας και κατά πόσον αυτά προέκυπταν από όσα της είχε πει ο Στυλιανός, ενώ ο κ. Ακάμας επικεντρώθηκε στις πολυθεματικές συναντήσεις και στις διαδικασίες αναφοράς και ενημέρωσης των αρμόδιων υπηρεσιών.

Η μάρτυρας, Στέλλα Κωνσταντίνου Αλλαγιώτου, η οποία ήταν δασκάλα ειδικής αγωγής του Στυλιανού στην προδημοτική και την Α’ δημοτικού, διαφώνησε με τις υποβολές, επιμένοντας ότι τα συμπεράσματά της βασίζονταν στη συμπεριφορά του παιδιού, στις επανειλημμένες αναφορές του προς την ίδια και σε όσα είχε διαπιστώσει κατά την επαφή της μαζί του.

Κατά την αντεξέταση της από τον κ. Καζαντζή, τέθηκε ότι η εκπαιδευτική αξιολόγηση που είχε διενεργήσει, προκειμένου να εισηγηθεί εάν το παιδί έχρηζε ειδικής εκπαίδευσης, δεν περιείχε διάγνωση της ψυχολογικής κατάστασης του παιδιού. Η ίδια συμφώνησε, διευκρινίζοντας ότι επρόκειτο για «καθαρά εκπαιδευτική αξιολόγηση» και ότι δεν μπορούσε να προχωρήσει σε διάγνωση.

Σε σχέση με την εισήγησή της να εξεταστεί ο Στυλιανός από παιδονευρολόγο για να αποκλειστεί η ΔΕΠΥ, ανέφερε ότι αυτή έγινε επειδή το παιδί ήταν υπερκινητικό και είχε μικρό χρόνο παρατηρητικότητας. Είπε ότι δεν γνώριζε εάν τελικά εξετάστηκε ή εάν είχε αποκλειστεί η ΔΕΠΥ.

Η μάρτυρας επιβεβαίωσε επίσης ότι είχε εισηγηθεί αναστολή φοίτησης του παιδιού στην προδημοτική, καθώς, κατά την εκτίμησή της, δεν ήταν έτοιμο να πάει στο δημοτικό. Όπως είπε, θα του δινόταν ακόμη ένας χρόνος ειδικής εκπαίδευσης ώστε να προετοιμαστεί καλύτερα και «ενδεχομένως να ηρεμούσε και συναισθηματικά».

Ο κ. Καζαντζής έθεσε, επίσης, το γεγονός ότι κατά την κυρίως εξέτασή της η μάρτυρας ανέφερε πως κάθε Δευτέρα πρωί έπρεπε να πλένει το πρόσωπο και τα χέρια του Στυλιανού, καθώς πήγαινε στο σχολείο λερωμένος, ενώ κάτι τέτοιο δεν περιλαμβανόταν στην κατάθεσή της το 2020. Η μάρτυρας αναγνώρισε ότι δεν το ανέφερε τότε, λέγοντας ότι της διέφυγε, επέμεινε όμως ότι συνέβαινε.

Για την κοινωνικοποίηση του παιδιού, ανέφερε ότι άλλα παιδιά δεν ήθελαν να παίζουν μαζί του, ενώ έλεγαν μπροστά του πως δεν ήθελαν να κάτσουν κοντά του επειδή «μυρίζει άσχημα». Σε σχετική υποβολή του κ. Καζαντζή ότι οι εκπαιδευτικοί θα έπρεπε, στο πλαίσιο της προσπάθειας για περισσότερη κοινωνικοποίηση του Στυλιανού, να μιλήσουν στα υπόλοιπα παιδιά, τα οποία, όπως υποστήριξε, ασκούσαν bullying στον Στυλιανό με τη συμπεριφορά τους, η μάρτυρας διευκρίνισε ότι αυτό δεν ήταν bullying, αλλά ότι απλώς δεν ήθελαν να παίξουν μαζί του και ότι οι εκπαιδευτικοί δεν μπορούσαν να τα εξαναγκάσουν.

Ο κ. Καζαντζής υπέβαλε ότι ο θυμός του Στυλιανού μπορούσε να προέρχεται από τις μαθησιακές του δυσκολίες και την απόρριψη από τα άλλα παιδιά και όχι από το οικογενειακό του περιβάλλον. «Αυτό είναι δικό σας συμπέρασμα», απάντησε η μάρτυρας.

Μεγάλο μέρος της αντεξέτασης αφορούσε τις αναφορές που, σύμφωνα με τη μάρτυρα, έκανε επανειλημμένα ο Στυλιανός για τον πατέρα του. Η ίδια επέμεινε ότι το παιδί της έλεγε πως όταν μεγαλώσει θα σκοτώσει τον πατέρα του και θα τον «σφάξει όπως σφάζει τες τσούρες», εάν ξανακάνει τη μητέρα του να κλαίει, συνοδεύοντας τα λόγια του με κίνηση στον λαιμό.

Ο κ. Καζαντζής της υπέβαλε ότι ο Στυλιανός δεν της είχε πει ποτέ ότι ο πατέρας του ασκούσε βία εναντίον του και ότι η ίδια κατέληξε σε συμπεράσματα περί ψυχολογικής και σωματικής βίας. Η μάρτυρας συμφώνησε ότι το παιδί δεν της είχε μιλήσει ποτέ ευθέως για άσκηση βίας εναντίον του, σημειώνοντας, ωστόσο, ότι μέσα από τις συζητήσεις μαζί του και τη συμπεριφορά του είχε αντιληφθεί ενδείξεις ψυχολογικής και σωματικής βίας.

Σε άλλο σημείο, ο κ. Καζαντζής αναφέρθηκε στην κατάθεση της μάρτυρος, όπου η ίδια υποστήριξε ότι ο πατέρας του παιδιού ήταν απρόθυμος να συνεργαστεί και να λάβει βοήθεια και οικονομική στήριξη. Η μάρτυρας διευκρίνισε ότι αναφερόταν σε διαθέσιμους πόρους και ανέφερε ότι είχε προταθεί στην οικογένεια να μετακινηθεί προσωρινά σε άλλο σπίτι μέχρι να καταστεί κατοικήσιμο το δικό της, πρόταση που, όπως είπε, δεν έγινε αποδεκτή.

Ο κ. Καζαντζής υπέβαλε ότι η άρνηση ενός ανθρώπου να αποδεχθεί όσα του καταλογίζονται δεν σημαίνει ότι είναι απρόθυμος να συνεργαστεί και ότι, από τη στιγμή που δεν διαπιστώθηκε εάν ο Στυλιανός είχε ΔΕΠΥ, τα συμπεράσματα της μάρτυρος ότι η συμπεριφορά του συνδεόταν με τα βιώματά του στο σπίτι ήταν αυθαίρετα.

Η μάρτυρας απάντησε ότι αυτό που έβλεπε η ίδια είναι ότι το παιδί συμπεριφερόταν με βάση αυτά που έβλεπε στο σπίτι, σαν καθρέφτης, γιατί, όπως εξήγησε, ένα παιδί έξι ετών δεν μπορεί να φιλτράρει αν μια συμπεριφορά που βιώνει είναι καλή ή κακή.

Στην υποβολή ότι η αναφορά της στον «καθρέφτη» ήταν αυθαίρετη, καθώς ο Στυλιανός ουδέποτε της είχε μιλήσει για σωματική βία από τον πατέρα του ή για βία σε βάρος της μητέρας του, η μάρτυρας αναφέρθηκε στις επανειλημμένες αναφορές του παιδιού ότι θα σκοτώσει τον πατέρα όταν μεγαλώσει. «Μου τα έλεγε ξανά και ξανά μέσα σε ένα χρόνο. Δεν μπορούσα να τα αγνοήσω, έπρεπε να τα αναφέρω», σημείωσε.

Στη συνέχεια, ο δικηγόρος της κατηγορούμενης 3, λειτουργού ΥΚΕ, Βίκτωρας Ακάμας, αντεξετάζοντας τη μάρτυρα, υπέβαλε τη θέση ότι ο Στυλιανός δεν της είχε πει ποτέ αυτά που η ίδια ανέφερε στην κατάθεσή της και στην ένορκη μαρτυρία της. «Επιμένω στην κατάθεσή μου και στη μαρτυρία μου. Για να τα καταθέτω σημαίνει μου τα είπε», απάντησε η μάρτυρας.

Η αντεξέταση του κ. Ακάμα επικεντρώθηκε στις πολυθεματικές συναντήσεις στις οποίες συμμετείχε η μάρτυρας. Ο κ. Ακάμας υπέβαλε ότι σε αρκετές από αυτές δεν είχε κάνει η ίδια αναφορά σε σωματική ή ψυχολογική βία.

Η μάρτυρας σημείωσε ότι σε πολυθεματική συνάντηση στις 10 Φεβρουαρίου 2011 είχε αναφέρει πως ο Στυλιανός είχε πάει ένα πρωί στο σχολείο με «αίμα πηχτό» στο κεφάλι, ότι χρησιμοποιούσε αισχρολογίες, ότι ο πατέρας του τον έβαζε να βλέπει να σφάζει κατσίκια και ότι είχε δει σκυλιά να τρώνε ζωντανά ζώα στη φάρμα. Ο κ. Ακάμας υπέβαλε ότι στους στόχους της συγκεκριμένης πολυθεματικής δεν περιλαμβανόταν η ενημέρωση των ΥΚΕ, με τη μάρτυρα να το επιβεβαιώνει.

Για τις υπόλοιπες πολυθεματικές, η μάρτυρας εξήγησε ότι δεν επαναλάμβανε η ίδια ζητήματα βίας που είχαν ήδη αναφερθεί από άλλους συναδέλφους, θεωρώντας ότι είχαν ήδη τεθεί προς συζήτηση.

Ο κ. Ακάμας αναφέρθηκε, επίσης, στο εγχειρίδιο του Υπουργείου Παιδείας που ίσχυε κατά τον επίδικο χρόνο για τις ομάδες πρόληψης και αντιμετώπισης της βίας στην οικογένεια, επισημαίνοντας τις προβλέψεις για αναφορά περιστατικών και τήρηση γραπτών σημειώσεων από τους εκπαιδευτικούς.

Η μάρτυρας εξήγησε ότι δεν ήταν μέλος της ομάδας πρόληψης και αντιμετώπισης του σχολείου και ότι τα περιστατικά βίας που περιέρχονταν στην αντίληψη των εκπαιδευτικών αναφέρονταν στην ομάδα, η οποία ήταν αρμόδια να τα χειριστεί περαιτέρω.

Σε ερώτηση του κ. Ακάμα εάν η μάρτυρας προέβη σε γραπτή αναφορά για τις ενδείξεις βίας που, όπως είπε η ίδια, είχαν περιέλθει στην αντίληψή της, η μάρτυρας απάντησε αρνητικά.

Στη συνέχεια υπέβαλε στη μάρτυρα ότι «τίποτε απολύτως» δεν έκανε από όσα έπρεπε να κάνει, με την ίδια να απαντά: «Αυτή είναι η άποψή σας». Της υπέβαλε, επίσης, ότι το συμπέρασμα στην κατάθεσή της περί «βαριάς σωματικής και ψυχολογικής βίας» που ασκούνταν από τον πατέρα στον Στυλιανό και στη μητέρα του ήταν «εντελώς αυθαίρετο και αστήρικτο», με τη μάρτυρα να διαφωνεί.

Η διαδικασία ενώπιον του Δικαστηρίου θα συνεχιστεί στις 5 Οκτωβρίου.

Η υπόθεση αφορά τη διερεύνηση των συνθηκών θανάτου του 14χρονου Στυλιανού Κωνσταντίνου, τον Σεπτέμβριο του 2019, με το Δικαστήριο να εξετάζει πιθανές ευθύνες τόσο εντός της οικογένειας, όσο και από πλευράς κρατικών υπηρεσιών.

ΚΥΠΕ