Η σημαντικότερη αλλαγή αφορά την κατάργηση της απαλλαγής από τελωνειακούς δασμούς για δέματα αξίας έως 150 ευρώ. Στη θέση της εφαρμόζεται προσωρινά ενιαίο τέλος ύψους 3 ευρώ, το οποίο επιβάλλεται σε προϊόντα που εισάγονται από τρίτες χώρες, αλλάζοντας τα δεδομένα στις διαδικτυακές αγορές.
Πώς επηρεάζονται οι αγορές
Μέχρι σήμερα, οι περισσότερες παραγγελίες χαμηλής αξίας από χώρες εκτός ΕΕ έφθαναν στους καταναλωτές χωρίς την επιβολή δασμών. Από σήμερα, όμως, το καθεστώς αυτό αλλάζει.
Το νέο τέλος εφαρμόζεται σε προϊόντα αξίας έως 150 ευρώ που αποστέλλονται από τρίτες χώρες προς κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ανεξάρτητα από το πότε πραγματοποιήθηκε η αγορά. Καθοριστικό στοιχείο είναι η ημερομηνία τελωνειακής εκκαθάρισης του δέματος και όχι η ημέρα που έγινε η παραγγελία.
Αυτό σημαίνει ότι ακόμη και αγορές που έγιναν πριν από την 1η Ιουλίου ενδέχεται να επιβαρυνθούν με το νέο τέλος, εφόσον το δέμα φτάσει στο τελωνείο μετά την έναρξη εφαρμογής του μέτρου.
Το τέλος δεν επιβάλλεται ανά δέμα
Ένα από τα σημεία που προκαλούν τη μεγαλύτερη σύγχυση είναι ο τρόπος υπολογισμού του τέλους.
Η επιβάρυνση των 3 ευρώ δεν αφορά το σύνολο του δέματος, αλλά κάθε διαφορετικό είδος προϊόντος που περιέχεται σε αυτό.
Για παράδειγμα:
- Ένα δέμα που περιλαμβάνει μία μπλούζα, ένα ζευγάρι σκουλαρίκια και ένα μπρελόκ θεωρείται ότι περιέχει τρία διαφορετικά είδη, με αποτέλεσμα να επιβάλλεται τέλος 9 ευρώ, στο οποίο προστίθεται και ο αναλογούν ΦΠΑ.

- Αν ένα δέμα περιέχει μία μεταξωτή μπλούζα και ένα βαμβακερό μπλουζάκι, το τέλος διαμορφώνεται στα 6 ευρώ.

- Αντίθετα, δύο πανομοιότυπα βαμβακερά μπλουζάκια θεωρούνται ένα είδος και επιβαρύνονται με τέλος 3 ευρώ.

Πώς θα πληρώνεται το ποσό
Ανάλογα με την πλατφόρμα από την οποία πραγματοποιείται η αγορά, το νέο τέλος μπορεί να καταβάλλεται είτε κατά την ολοκλήρωση της παραγγελίας είτε κατά την άφιξη του δέματος.
Ορισμένες ηλεκτρονικές πλατφόρμες έχουν ήδη ενσωματώσει τη σχετική χρέωση στο τελικό ποσό αγοράς, ενώ σε άλλες περιπτώσεις ο καταναλωτής θα κληθεί να καταβάλει το ποσό μέσω του ταχυδρομείου ή της εταιρείας ταχυμεταφορών πριν από την παράδοση.
Τι πρέπει να προσέχουν οι καταναλωτές
Το Τμήμα Τελωνείων καλεί τους πολίτες να ελέγχουν πριν από κάθε αγορά τη χώρα από την οποία αποστέλλεται το προϊόν και να διαβάζουν προσεκτικά τους όρους χρήσης της πλατφόρμας.
Ιδιαίτερη σημασία έχει να διαπιστώνεται αν η επιβάρυνση περιλαμβάνεται ήδη στην τελική τιμή ή αν θα επιβληθεί κατά την εισαγωγή του δέματος στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Παράλληλα, συνιστάται να ελέγχονται οι όροι επιστροφής προϊόντων, καθώς η επιστροφή ενός προϊόντος δεν συνεπάγεται αυτόματα και επιστροφή του τέλους των 3 ευρώ. Η επιστροφή του μπορεί να εγκριθεί μόνο σε συγκεκριμένες περιπτώσεις, όπως όταν το προϊόν είναι ελαττωματικό ή δεν ανταποκρίνεται στους όρους της αγοράς.
Γιατί αποφασίστηκε η αλλαγή
Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, το νέο μέτρο αποσκοπεί στη διασφάλιση ίσων όρων ανταγωνισμού μεταξύ των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων και των ηλεκτρονικών καταστημάτων τρίτων χωρών, αλλά και στην καλύτερη διαχείριση του τεράστιου αριθμού μικροδεμάτων που εισέρχονται καθημερινά στην ευρωπαϊκή αγορά.
Η Κομισιόν επισημαίνει ακόμη ότι το νέο σύστημα θα συμβάλει στην αποτελεσματικότερη εποπτεία των εισαγόμενων προϊόντων και στην προστασία των καταναλωτών από είδη που δεν πληρούν τις ευρωπαϊκές προδιαγραφές ασφάλειας.