Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία, η πλειοψηφία των ξενοδοχείων και τουριστικών καταλυμάτων στο νησί, δηλαδή ένα ποσοστό της τάξης του 55%, λειτουργεί χωρίς καμία άδεια και χωρίς οποιαδήποτε προσωρινή ρύθμιση. Την ίδια ώρα, το 22% βασίζεται σε προσωρινές άδειες, αφήνοντας μόνο ένα φτωχό 23% να λειτουργεί σε καθεστώς πλήρους νομιμότητας. Το παράδοξο αυτό σκηνικό συμπληρώνεται από την Επαρχία Αμμοχώστου, η οποία, αν και κρατά τα σκήπτρα με τα περισσότερα καταλύματα παγκυπρίως, καταγράφει το χαμηλότερο ποσοστό πλήρους αδειοδότησης, το οποίο αγγίζει μόλις το 9,9%.
Η Ελεγκτική Υπηρεσία, κρούει τον κώδωνα του κινδύνου, τονίζοντας ότι αυτή η παρατεταμένη αδράνεια και η επιλεκτική εφαρμογή της νομοθεσίας πλήττουν ανεπανόρθωτα τη διεθνή φήμη του κυπριακού τουριστικού προϊόντος. Η εκτεταμένη λειτουργία μη αδειοδοτημένων μονάδων εγκυμονεί σοβαρούς κινδύνους για την ασφάλεια και την υγεία των επισκεπτών αλλά και του προσωπικού, ενώ παράλληλα στερεί από το κράτος σημαντικά δημόσια έσοδα. Επιπλέον, δημιουργούνται συνθήκες άνισου και αθέμιτου ανταγωνισμού εις βάρος των συνεπών επιχειρηματιών που επένδυσαν και συμμορφώθηκαν εγκαίρως με τον Νόμο. Παρά τις νομοθετικές ρυθμίσεις που θεσπίστηκαν το 2019 με σκοπό την επίλυση των πολεοδομικών αποκλίσεων, η ανταπόκριση των επιχειρήσεων παρέμεινε μηδαμινή, γεγονός που οδήγησε σε συνεχείς παρατάσεις και στη διαιώνιση ενός καθεστώτος «προσωρινής νομιμότητας».
Το κράτος μάλιστα φαίνεται να συντηρεί αυτή την κατάσταση, καθώς αντιμετωπίζει με τον ίδιο ακριβώς τρόπο αδειοδοτημένες και μη επιχειρήσεις. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το πρόσφατο Ειδικό Σχέδιο Στήριξης Απασχόλησης στον Ξενοδοχειακό Τομέα λόγω των γεωπολιτικών εξελίξεων, στο οποίο δικαιούνται συμμετοχής όλες οι ξενοδοχειακές μονάδες ανεξαρτήτως του νομικού τους καθεστώτος, γεγονός που η Ελεγκτική Υπηρεσία χαρακτηρίζει ως άνιση μεταχείριση. Από την πλευρά του, το Υφυπουργείο Τουρισμού επικαλείται δημόσια την αποφυγή λήψης αυστηρών μέτρων για να μην προκληθεί αναστάτωση στη βιομηχανία, στάση που ο Γενικός Ελεγκτής μεταφράζει ως αδικαιολόγητη ανοχή.
Η κατάσταση δεν είναι καλύτερη ούτε στον τομέα των αυτοεξυπηρετούμενων καταλυμάτων (τύπου Airbnb και Booking.com). Μετά από δειγματοληπτικό έλεγχο στην επαρχία Αμμοχώστου, εντοπίστηκαν δεκάδες περιπτώσεις τουριστικών επαύλεων και διαμερισμάτων που δραστηριοποιούνται εντελώς εκτός των επίσημων μητρώων. Το πιο ανησυχητικό εύρημα, ωστόσο, προέκυψε μετά από προκαταρκτική έρευνα με αφορμή την κατάρρευση κτηρίου στη Γερμασόγεια. Διαπιστώθηκε ότι στο συγκεκριμένο κτήριο λειτουργούσαν «νόμιμα» μέσω διαδικτυακών πλατφορμών τρία εγγεγραμμένα καταλύματα, παρά το γεγονός ότι η οικοδομή είχε κηρυχθεί επικίνδυνη από τον ΕΟΑ Λεμεσού. Η παντελής απουσία θεσμοθετημένου μηχανισμού ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ των κρατικών υπηρεσιών άφησε το Υφυπουργείο στο σκοτάδι, με αποτέλεσμα τα διαμερίσματα να διαγράφουν από το Μητρώο μόνο μετά την καταστροφή.
Πέρα από τα ζητήματα αδειοδότησης, η έκθεση φέρνει στο φως σοβαρές διοικητικές αδυναμίες και τρύπες στη διαχείριση των δημόσιων πόρων. Το Υφυπουργείο Τουρισμού, το οποίο κατά το 2025 δαπάνησε €51,38 εκατομμύρια, φαίνεται να στερείται σαφών και μετρήσιμων δεικτών απόδοσης (KPIs) για τα σχέδια χορηγιών που υλοποιεί. Η παρακολούθηση των κονδυλίων περιορίζεται απλώς στην απορρόφησή τους, χωρίς να αξιολογείται αν αυτά πιάνουν τόπο.
Την ίδια στιγμή, οι διαδικασίες ελέγχου χαρακτηρίζονται από πρωτόγονη τεχνολογική οργάνωση. Ελλείψει ενός ολοκληρωμένου μηχανογραφικού συστήματος, η διαχείριση και η παρακολούθηση των αιτήσεων για χορηγίες γίνονται χειροκίνητα μέσω αρχείων Excel. Αυτό αυξάνει κατακόρυφα τον κίνδυνο αλλοίωσης ή απώλειας δεδομένων, ενώ η έλλειψη ηλεκτρονικής διασύνδεσης με άλλες δημόσιες υπηρεσίες (όπως το Φόρο ή τις Κοινωνικές Ασφαλίσεις) οδηγεί σε τεράστιες καθυστερήσεις, γραφειοκρατία και αυξημένο κίνδυνο διπλών επιχορηγήσεων για τις ίδιες δαπάνες.
Η Ελεγκτική Υπηρεσία καταλήγει υπογραμμίζοντας την άμεση ανάγκη για θεσμική συνέπεια, απλοποίηση των διαδικασιών αδειοδότησης σε συνεργασία με όλους τους φορείς και εισαγωγή αυστηρών μηχανισμών λογοδοσίας, ώστε η στήριξη του τουρισμού να πάψει να λειτουργεί σε καθεστώς αυθαιρεσίας και άνισης μεταχείρισης.
Ακολουθήστε το Tothemaonline.com στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Νέα συγκλονιστικά στοιχεία έρχονται στο φως μετά τη δικαστική διαδικασία για την ανείπωτη τραγωδία στο Ξυλοφάγου, όπου δύο παιδιά έχασαν τη ζωή τους μέσα σε αυτοκίνητο.
